वामपन्थी एकता कि पार्टी पुनर्गठन?
वंगु फागुन २१ गते जूगु चुनावय् रास्वपां स्वब्वय् निब्व धइथें बहुमत कयाः सरकार दयेकूसेंलि नेपाःया कम्युनिष्ट पार्टीया शीर्ष नेतातय् छटपट सुरु जुल । थ्व हे झ्वलय् एमाले नायः केपी ओली व नेकपाया कजी पुष्पकमल दाहाल प्रचण्ड सत्तीना जूगु खँ पिहाँ वल । आः केपी ओली, प्रचण्ड, माधव नेपाल व झलनाथ खनाल छथाय् हे च्वन धइगु खँ न्यने दइ धकाः गुलिखे विश्लेषकतसें भविष्यवाणी नं याःगु न्यने दत । तर वंगु आइतवाः मदन भण्डारीया ७५ दँ बुदिंया झ्वलय् सभागृहया हलय् पूर्व राष्ट्रपति विद्या भण्डारी व पूर्व प्रधानमन्त्रीपिं प्रचण्ड, माधव नेपाल, झलनाथ खनाल व केपी ओली छथाय् हे खनेदत । फुक्कस्यां वाम एकताया खँ ल्हात ।
झलनाथं ला वामपन्थी एकता जिन्दाबाद धकाः नारा हे लगे यात । थथे जूबलय् आः वामपन्थी एकताया सवाल आः नेतातय्गु चहःपहः जक स्वयाः थथे जुइत्यंगु धकाः सःसिउ जुयाः न्ववायेगु जक खँ मखुत । थुकिया पक्ष, विपक्षय् चर्चा, बहस व टिकाटिप्पणी शुरु जुल । थुकिया काउन्टरया प्रतिक्रिया नं वल । एमालेया हे महासचिव शंकर पोखरेलं सत्ता स्वार्थया नितिं वाम एकता यानाः छुं जुइगु मखु, आःया आवश्यकता ला पार्टी पुनर्गठन यानाः देसय् न्ह्यःने वयाच्वंगु समस्यायात सम्बोधन यायेमाः धाल । गोकुल बाँस्कोटांला तज्याःगु भाजं स्वानाः छुं जुइमखु धाल । ताः ईतक केपी ओलीया पक्षय् दुपिं थुपिं निगूगु तहया नेतातसें आः थःपिसं नेतृत्व यानाः न्ह्याः वनीगु ताक स्वयाच्वंगु दु । थथे जूगुलि आः पार्टीया नेतृत्व मेगु पुस्तायात हस्तान्तरण यानाः न्ह्याः वनीगु खः लाकि शीर्ष नेतात छथय् च्वनाः वाम एकता यायेगु खः धकाः धइगु सवाल पिदंगु दु ।
वास्तवय् जेन्जी आन्दोलन धुनेवं हे आः पुलांपिं नेतातसें पार्टी न्ह्याके फइमखु, जनतां पत्याः नं याइमखु । युवा पुस्तायात नेतृत्व लःल्हाये माः धइगु सः पिहाँ वःगु खः । थ्व हे झ्वलय् काँग्रेसया नेतृत्व विशेष महाधिवेशन यानाः गगन थापां काल । निर्वाचन आयोग व सर्वोच्च अदालतं नं वयात हे मान्यता बिल । माओवादी दुने नं जनार्दन शर्मा प्रभाकर पाखें नेतृत्वयात हाथ्या वल । प्रचण्डं पार्टी दुनेया थःगु पकड छ्यलाः सम्मेलन यानाः पार्टीया कजी जुल ।
जनार्दन शर्मा प्रगतिशील अभियान सञ्चालन यानाः प्रगतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी चायेकाः ब्यागः जुल । अथे हे एमाले दुने न छुं नेतातसें विद्या भण्डारीयात न्ह्यचिकल, ओलीं वयात सदस्यता तक मदुम्ह ठहर यानाः महाधिवेशन यात । विद्या भण्डारीया दुने दुनें तिबः कयाः ईश्वर पोखरेलं हाथ्या बिल । पार्टी दुने एकछत्र धइथें पकड दुम्ह केपी ओलीं हे त्याकल । पार्टीया पुलांपिं नेतातय्त थुकथंया हाथ्या वःगु धइगु ट्रेन्ड जकया खँ मखु, थुकिया लिउने विदेशी शक्ति केन्द्रया नं ल्हाः दइ । तर थुगु च्वसुया उद्देश्य उकिया विवेचना यायेगु मखु ।
काँग्रेस दुने शेर बहादुर देउवा विस्थापित जूगु खँयात केपी शर्मा ओलीं काँग्रेस तज्यात, तर थःगु एमाले तमज्याः धकाः वंगु आइतवाःया ज्याझ्वलय् न्ववात । ओलीया संकेत नं विदेशी शक्तित व हे धकाः लगे जुया च्वंगु धकाः धइगु हे खनेदु । महाधिवेशन यानाः थःगु हे नेतृत्व कायम यायेत सफल ओली विष्णु पौडेल, शंकर पोखरेलपिसं नेतृत्व हस्तान्तरणया नितिं गतिविधि यायेवं पार्टी तछ्यायेत स्वःगु धकाः झस्के जुयाः द्वपं बिउगु नं थ्व हे खः । वयांलिउ ओलीं विद्या भण्डारीया पार्टी दुजः कायम याना बिउगु खः । अथे जुयाः शीर्ष नेतातय्त वाम एकता याये माःगु हुनि धइगु रास्वपाया हाथ्या खनाः छप्पँ जुइमाल धकाः धाःगु जक मखु, आन्तरिक रूपं नं थःगु नेतृत्व कायम हे याना तयेगु कुतः खः ।
२००६ सालय् पुष्पलाल श्रेष्ठं नीस्वंगु कम्युनिस्ट पार्टी तुल्सीलाल अमात्य महासचिव जुयाच्वंगु इलय् दरबार नाप स्वापू दुम्ह केशरजंग रायमाझीं नेत्वृत्व लाकाकाये धुंकाः कुचा कुचा दला वंगु खः । नेपाःया कम्युनिस्टत तज्यायेगु व एकीकृत जुइगु प्रक्रियाया थःगु हे इतिहास दु । तर २०७४ सालया चुनावय् माओवादी व एमाले चुनावी गठबन्धन याःगु, स्वब्वय् निब्व धइथें बहुमत वःगु, वयांलिउ पार्टी एकीकरण जूगु व अदालतया आदेशं अलग जूगु खँ धाःसा सत्ता केन्द्रित गतिविधि खः धइगु सकसिया नुगलय् दु । उकिं न्हापा जूसा कम्युनिस्टत छप्पँ जुइमाः धइपिं कार्यकर्तात नं वामपन्थी एकताया नां काःसां उत्साहित मजू ।
२०७४ सालया चुनावय् एमाले व माओवादी गठबन्धन यानाः स्वब्यय् निब्व बहुमत वःगु ला केपी ओलीयात प्रधानमन्त्री दयेकेगुलिइ हे जक सीमित जुल । प्रचण्डया पाः वःबलय् त्वःता मबिउ । उलि जक मखु, पार्टी ब्यागः ब्यागः जुयाच्वंबलय् न्हापा माओवादी समर्थन लित काःगुलिं आः हानं अथे मयाये माः धकाः छगू हे पार्टी दये कूगु खः धइगु सिइदत । कि पार्टी अध्यक्ष त्वःति कि प्रधानमन्त्री त्वःति धकाः प्रचण्ड, माधव, झलनाथपिसं जेहाद याःगु खः । उगु विवाद स्वयेबलय् छं जक नयेगु खःला ? जिमित ग्व ? जिमि पाः ग्व धाःगु धकाः सिइदु । उकिं थ्व एकीकरण सत्तास्वार्थ व भागबण्डाया नितिं जूगु धकाः सिइदत । सत्तास्वार्थ व भागबण्डाय् नं थःथः मिले जुयाः हजम यानाच्वंसा मेपिसं थिइमफइगु खः । भागबण्डाय् नं थुमित थःत जक जक माः धकाः धाइपिं जुल ।
लिपा छुं काये मखंपिं प्रचण्ड व माधव नेपाल मिले जुयाः बहुमत केन्द्रीय सदस्य च्वनाः केपी ओलीयात साधारण सदस्यतक मदइगु याना चिइकाछ्वत । माओवादी व माधव पक्षया एमाले जूबलय् बहुमत खाकल धकाः ओलीं थुइकल ।अले ऋषि कट्टेलया मुद्दायात छ्यलाः अदालतया न्यायाधीशयात नं वासः यानाः एकीकरण याःगु हे मिले मजू धकाः फैसला याकल । निर्वाचन आयोगं नं बहुमतया निर्णय माने मयासें प्रचण्ड व ओली निम्हेसिया संयुक्त ल्हाःचिं दुगु पौ जक माने याये फइ धकाः सुम्क च्वंगु व नां जक ल्वात धकाः मुद्दा तःगुलिइ एकीकरण हे मिले मजू धाःगुलिं यानाः नेपाःया राज्यसत्ताय् ओलीया पकड दयेधुंकूगु धकाः मनूतसें थुइकूगु खः ।
थुकथंया हिसि मदुगु ज्याखँ दुनियां जक मखु, कार्यकर्तातसें नं खंगु हे जुल । उकिं वामपन्थी एकता धइगु खँपाखें सुं उत्साहित जूगु खने मदु । तर एमाले व आः नेकपा जूगु माओवादी दुने निगूगु पुस्ताया नेतातय्गु खास हैसियत चले मजूगु जुयाः पार्टी एकीकरण जुल वा चुनावी गठबन्धन जुल धाःसा चाहिँ उपाय्च्वः अजू चायेम्वाः ।
आम जनताया दथुइ नेपाःया कम्युनिस्ट नेतात कम्युनिस्ट हे मखु, वामपन्थी मखु धइगु खँ व्यापक दु। थुकिं यानाः नं थ्व नेतातय्गु खँ जक जुल । राजनीतिइ चासो तइपिसं बुखँ न्यनाः टिकाटिप्पणी व चर्चापरिचर्चा याइगु खँ जक जुल । उकिं एकीकरण हे जूसां कार्यकर्तात परिचालित जुइगु खनेमदु । गुणात्मक परिवर्तन वइगु खनेमदु । निम्हप्यम्हया ल्याखय् जक टेक्निकल हिउपाः जुइफु ।
आः रास्वपां समाजवाद मखु, सामाजिक लोकतन्त्र माने यायेगु धाल । चहःपहः पुँजीवादकथंया जुयाच्वंगु दु । गुलिसिनं उदारवाद नं धयाच्वंगु दु । जनताया अधिकार, हक, हितया खँ ल्हाःगु मदु । थः तःधंपिं मनू जुयाः थःत माने यात धाःसा स्वयाबिइ, मखुसा पेले यायेगु धइगु व्यवहार क्यंगु दु । गुलिगुलिसिनं नं फासीवादी धायेधुंकल ।
अथे जुयाः जनताया हकहित व अधिकारया नितिं ला नेपालय् वास्तविक वामपन्थी चरित्र दुपिं मनूत माला च्वंगु दु । जनतायात गोलबन्द यानाः न्ह्याकीपिं मनूत मालाच्वंगु दु । उकिं वामपन्थी एकता धाःसां पार्टी पुनर्गठन धाःसां छुकिया नितिं धइगु दिशानिर्देश प्रमुख खँ खः । जनताया ज्या यानाः जनताया व्यापक समर्थन काये फुसा जक थःपिं बल्लाइ धकाः मथुइकूसें थःथः मिले जुइवं बल्लाइ धकाः थुइकूगु हे पाय्छि मजू । झापा ५ स केपी ओली त्याकेत माओवादी व काँग्रेसं कमजोर उम्मेदवार थंगु खः धकाः थुइकाः हे बालेन साहं झापा ५ पाखें दनाः बुके फु धकाः क्याल्कुले सन यानाः कुहाँ वःगु खः । आः उज्वःगु जोडघटाउ यानाः छुं जुइमखु ।
LEAVE YOUR COMMENTS