चकंगु थाय् मदयाः आक्रान्त स्वनिगः

छिं दिं न्ह्यः ब्वःगु लिभुखाय् व स्वनिगलय् आः ततःजायेक दयेकाच्वंगु भवन, मल व अपार्टमेन्टं सन् २०१५ या तःभुखाय्या ग्यानापुगु छाप सकसिगुं नुगलं हुया वनेधुंकूगु अनुभव जुयाच्वंगु दु । सन् २०१५ या विनाशकारी भुखाचं गुद्वलं मयाक मनू सीगु खःसा खुगू लाखं मयाक छेँ, देगः, सम्पदा स्यंका बिउगु खः ।

उगु इलय् भुखाचं स्यंकूगु छेँ, देगः, सतः, सम्पदा अझं पुनर्निर्माण यायेगु ज्या क्वचायेके फुगु मदुनि । हाकनं अज्याःगु हे मेकथंया प्राकृतिक प्रकोप जुल धाःसा उगु इलय् मनूत मेता कारणं मखु, थःपिनिगु हे गैरजिम्मेवार ज्याया कारणं सी मालीगु सम्भावना अप्वः दु । सन् २०१५ साल भुखाय् लिपा सरकारी व निजीस्तरं भुखाचं लाकीगु लिच्वःपाखें गुलि सचेत जुइगु कुतः याःगु खः, आः उकियात पूर्णकथं ल्वःमंका छ्वयेगु ज्या जुयाच्वंगु दु ।

आःतक विज्ञानं तकं भविष्यवाणी याये मफुगु, भुखाय् गन, गबले, गुलि मापदण्डय् ब्वइगु खँ सकल मानवजातिया निंतिं हाथ्या हे जुयाच्वंगु दु । उकिं जिम्मेवार व विज्ञतय्सं धयाच्वंगु दु, भुखाय्या भविष्यवाणी याये फइमखु, बरु थुकिं जुइगु हानी नोक्सानीयात म्हो यायेगु निंतिं नीति आवश्यक जुइ ।

भुखाय् ब्वयेधुंकाः जुइगु धन जन क्षतियात न्यून यायेत व्यवस्थापनया तयारी आवश्यक जुइ । भुखाय्या हानी नोक्सानीपाखें बचे जुइगु निंतिं भुखाय् ब्वइगु इलय् वा भुखाय् ब्वयेधुंकाः सुरक्षित स्थानय् वनेगु हे भुखाचं बचे जुइगु बांलाःगु उपाय खः । भुखाय् ब्वयेधुंकाः हाकनं हाकनं लिभुखाय्या संभावना दयाच्वनीगु व थुज्वःगु लिभुखाय्या अवधि गुलि तक खः धयागु खँया नं यकिन याये फुगु मदुनि ।

सर्वसाधारण जनतां ततःजाःगु छेँ दयेकी धकाः
हे त्वाःत्वालय् दइगु देगः स्वयां तजाः जुइक छेँ दने मजिउ धयागु धार्मिक विश्वास न्यंकातःगु खः । तर हिलावंगु परिवेश दुने शासकतय्गु अदुर्दशिता व अज्ञानताया कारणं ततःजाःगु छेँ दनेगु यानाहःगु समस्त जनताया निंतिं दुर्भाग्यया खँ खः ।

भुखाय् ब्वयेसातं सुरक्षित स्थानय् वनेगु, अथे धयागु चकंगु थासय्, ख्यलय् वनेगु सुरक्षित तरिका खः धयागु अनुभव सन् २०१५ या भुखाचं बीधुंकूगु दु । उकिं आःया इलय् ततःजाःगु भवन संरचना निर्माण स्वयां नं सुरक्षित निर्माण व खुल्ला थाय्या ब्यवस्थापन दकलय् आवश्यक जुइ । भुखाचं लिच्वः लाकूपिंत व उमिगु सुरक्षित जीवनया जिम्मेवारी सरकारया दायित्व खः ।

थ्व हे खँ वाःचायेकाः सन् २०१५ या भुखाय् लिपा खुल्ला व सुरक्षित ख्यःया आवश्यकता वाःचायेकाः काठमाडौं उपत्यका विकास प्राधिकरणं स्वनिगः दुने ८८७ गु चकंथाय्या निक्र्यौल यानाः उकिया प्रचार प्रसार याःगु खः । छुं नं कथंया प्राकृतिक प्रकोपया इलय् थुज्वःगु थाय् सर्वसाधरण जनतां छ्यले फइगु घोषणा सार्वजनिक याःगु खः ।

उकी मध्ये ४८८ गू थाय् येँय्, ३४६ गु यलय् व ५३ गू ख्वपय् घोषणा जूगु खः । सार्वजनिक जग्गा, पार्क, तिंख्यः, स्कुल, कलेज व अस्पतालया खुल्ला थाय्या धलः सार्वजनिककथं घोषणा जूगु खः । स्वनिगः जक मखु नेपाः देय् हे भुखाय्पाखें खतरायुक्त थाय् खः । नेपालय् ततःधंगु भुखाय् ब्वःगु व उकिं आपालं जनधनया नाश जूगु इतिहास दु ।

वि.सं. ११९० सालया भुखाचं स्वनिगः व २०४५ सालया भुखाचं ख्वपयात अतिकं क्षति याना बिउगु खः । उकथं हे देय्या मेमेगु शहर नं बरोबर भुखाचं प्रभाव याना हे च्वंगु दु । स्वनिगः छगू इलय् तःधंगु पुखू जुयाच्वंगु व लिपा जक थन मानववस्ती दुगु कारणं थनया जमीन अतिकं क्यातु धयागु भूगर्भविद्तय्गु धापू दु ।

उकिं थन ततःधंगु संरचना न्ह्यावलें हे खतरापूर्ण धयागु इमिगु दावी खः । स्वनिगःया भूस्थितियात वाःचायेकाः मल्ल जुजुपिंसं न्ह्याथेंजाःगु भौतिक संरचना, देगः दरवार निर्माण याःसां निश्चित जाः जक दनेगु याना वयाच्वंगु खः । सर्वसाधारण जनतां ततःजाःगु छेँ दयेकी धकाः हे त्वाःत्वालय् दइगु देगः स्वयां तजाः जुइक छेँ दने मजिउ धयागु धार्मिक विश्वास न्यंकातःगु खः ।

तर हिलावंगु परिवेश दुने शासकतय्गु अदुर्दशिता व अज्ञानताया कारणं ततःजाःगु छेँ दनेगु यानाहःगु समस्त जनताया निंतिं दुर्भाग्यया खँ खः । चकंगु थाय्या आवश्यकता सन् २०१५या भुखाय् लिपा गुलि वाःचाल उकियात अःपुक ल्वःमंके फइगु स्थिति मदु ।

मदिक्क वयाच्वंगु लिभुखाचं सुरक्षित जुइत व भुखाचं छेँ दुपिं मनूत थुज्वःगु हे खुल्ला थासय् लांलां मयाक च्वनेमाःगु, सरकारपाखें हे खुल्ला क्याम्प दयेकाः अन च्वनेगु वन्दोवस्त सहित लांलां बासया व्यवस्था जूगु खँ ल्वःमंके फइ मखु । न्ह्याक्व हे विद्वान, दां दुम्ह धनीम्ह मनू धाःसां छगू हे सरहलय् जीवन हनेत बाध्य जूगु उगु इलय् घनावस्ती दुगु असं, वंघःया वासिन्दा फुक्क धइथें चुक, ननि, बहाः व तिंख्यलय् न्हि छ्यायेत बाध्य जूगु खः ।

थुज्वःगु फुक्क खँयात ल्वःमंकाः आः हाकनं ततःजाःगु छेँ, मल, होटल निर्माणया निरन्तरता शुरु जूगु दु । सरकारी निकाय व स्वयं सम्बन्धित नगरपालिका वा महानगरपालिकां नं अज्याःगु निर्माणया स्वीकृति बीगु यानाहःगु दु । उकिसनं सरकारया स्वामित्वय् दुगु थीथी निकायतय्सं विशाल भवनया निर्माण जक मखु, आःया इलय् अण्डरग्राउण्ड व नं नितँजालं मयाक वीर हस्पिटल निर्माण जुयाच्वंगु दु ।

छुं नं विज्ञ समूह वा महानगरपालिकाया स्वीकृति वेगर हे निर्माण जुयाच्वंगु थुज्वःगु हस्पिटल विरामीतय्गु निंतिं खः वा मनूतय्त दुर्घटनाय् लाकाः विरामी यायेत खः धयागु न्ह्यसः नं ब्वलनेगु याइ । कर्मचारी संचय कोषं विशाल मल निर्माण याःगु कारणं स्वनिगःया सम्पदा लुँहितिं लः महाल । थुकिया चिउताः सरकारयात मदु ।

उकथं हे आः निर्माण जुयाच्वंगु वीर हस्पिटलया विशाल अण्डरग्राउण्ड निर्माणं स्वनिगःया सम्पदा जुयाच्वंगु लानिपुखूयात गुकथं लिच्वः लाकी धयागु सुयां ध्यान हे वनाच्वंगु मदु । खुल्ला थाय्या आवश्यकतायात स्वयं येँ मनपां नं वास्ता यानाच्वंगु मदु ।

सन् २०१५ या भुखाचं प्रभावित सलंसः मनूतय्गु निंतिं शरणस्थल जुयाच्वंगु तिंख्यः व पुलांगु बस पार्कय् महानगरपालिकाया हे लगानीइ विशाल भवन निर्माण जुयाच्वंगु दु । थ्व भवन निर्माण नं स्वनिगःया खुल्ला व चक्कं थाय्यात धमाधम अस्तित्वविहिन यानाच्वंगु दु । थ्व आम जनताया निंतिं मेगु कष्टकर निर्माण खः । चकंगु थाय्या विनाश खः ।

 

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS