नेपालय् फासीवादया उदय

फरक संस्कृतियात दबे यायेगु संस्कृतियात फासीवाद धाइगु खः । थः नं म्वाये, मेपिंत नं म्वाके धइगु धारणाया अःखः थः जक नये, थः जक त्वने धइकथंया राणाकालीन सोच फाँसीवाद खः । अबलय् ‘मै खाऊँ, मै लाउँ, सुख सयल मै गरुँ’ धइगु मान्यतां ज्या याइगु खः । व फाँसीवाद खः । म्हिगः गथे जहानीयाँ राणा सरकारं थः जक नये व थःपिनि जहान परिवारयात जक नके अले मेपिंत आखः तकं ब्वंके मखु, शासनय् नं हये मखु धइकथं थीथी कथंया रोलक्रम दयेकाः बन्देज तःगु खः, आः नं प्रजातन्त्र लोकतन्त्रया नामय् थनया थीथी जाति, भाषा, संस्कृतिया उन्नयनया लागिं लगे जुयाच्वंपिंत थन प्रतिबन्ध तःगु दु। थ्व धयागु तानाशाही प्रवृत्ति वा फाँसीवादी प्रवृत्ति हे खः।वर्तमान सरकार फाँसीवादपाखे हे वनाच्वंगु दु धइगु क्यं ।

पिनेया शक्ति दुकया जूसां थनया शक्तियात दबे यायेगु काइदा फाँसीवाद खः । छगू इलय् कप्तान किनलोकया नेतृत्वय् स्वनिगःयात त्याकेत पृथ्वीनारायण शाहं बृटिस सेना दुकाःगु तानाशाही वा फाँसीवादी प्रबृत्ति खः । बृटिस सरकारया इसारा कथं थन छुं नं कथंया प्रजातान्त्रिक गतिविधि याके मबिसे सर्वसाधारण जनतायात च्वले–फै सरह तया तयेगु प्रबृत्ति नं राणाकालया फाँसीवादी प्रबृत्ति खः । उकिं अज्याःगु प्रबृत्तिया बिरोध यासें विक्रम संवत् १९९७ सालमा माघ १०, १३ व १६ गते प्यम्ह शहीदं थःपिनि ज्यान उत्सर्ग याना वन । उकिं हे जक थनं तानाशाही फाँसीवादी चरित्रया अन्त्य जुइफुगु खः । थौं झीसं छवाःयंक शहीद दिवस हनाः थ्व शहीदतय्गु गुण स्मरण यानाच्वनागु दु। तर आः धाःसा थज्याःगु प्रबृत्ति न्हून्हूगु ढंगं झीथाय् लागू यायेत स्वयाच्वंगु दु। मिनिलियम च्यालेन्ज कर्पोरेशनया नामं विदेशी दां हयाः थनया लँ, धः दयेकेगु नामय् विदेशीयात दुकायेगु नं स्वयाच्वंगु दु। थ्व आत्मघाती प्रबृत्ति झीथाय् न्ह्यःने वयाच्वंगु दु ।

विदेशं अथेंतुं मेगु देसय् ग्वाहालि याइमखु। छगू न छगू स्वार्थ मदयेकं थन अमेरिकी सहयोग अःपुक दुत बिइमखु। इमिसं तःगु थीथी शर्टयात जक बांलाक ध्यानय् तयाः स्वयेगु खःसा पिनेया स्वार्थ अथें हे खने दयावइ । उकिं नये माल धायेवं दोकाय् च्वनाः नये मजिउ धाइ । प्याः चाल धायेवं विष सेवन याये मजिउ धाइ । झीसं झी गरिब जुल धायेवं वा पिनेयापिं वयाः गरिब देसय् ग्वाहालि यायेत वल धायेवं अःपुक उगु ग्वाहालियात दुत हये मजिउ । उकिया दुने सुलाच्वंगु अन्तर्राष्ट्रिय स्वार्थ छु खः व नं ध्यानय् तया स्वयेमाः । खास यानाः अमेरिका थेंज्याःगु विश्व साम्राज्यावादी देसं समाजवादी देश चीनलिसेया टक्कर च्वनेगु थाय् नेपाल नं खः धइगु सिउ । उकिं नं एशियाय् थःपिनि कब्जा जमे यायेगु खःसा दक्षिण एशियाया थीथी कमजोर देसय् थःपिनि ल्हाः तयेमाःगु अमेरिकायात बाध्यता नं खः । चीन विरुद्ध गतिविधि यायेगु अःपुगु उपायया लागिं थ्व थाय् युद्ध मैदान कथं प्रयोग जुइफु। थ्व खँय् झी इलय् हे होशियार जुया च्वनेमाः ।

सन् १९९१ लिपा विश्व एक धु्रव कथं खनेदुगु खः । अथे धइगु आः अमेरिका थेंज्याःगु शक्तिशाली देसया लागिं सुं हे टक्कर च्वनीगु शक्ति मन्त वा खु्रश्चेभया कारणं समाजवादी देय् रुस वा सोभियत संघ पतन जुइधुंकाः आः अमेरिका फुक्कं देशय् थःपिनि छत्रछाया कथं ज्या जुइगु जुल धकाः धुक्क जुया च्वंम्ह खः । तर अमेरिका, जापान व बेलायत थेंज्याःगु पूँजीवादी राष्ट्रं सलंसः दँ बिकाः याःगु प्रगति चीन थेंज्याःगु समाजवादी राष्ट्रं स्वीदँ पीदँ दुने हे पूवंक क्यन । अन उलि हे विकास, उलि हे जनसंख्या दु व उलि हे जनता व सरकार मिले जुयाः सेना सरह ज्या यायेगु परिपातिया विकास जुयाच्वंगु दु। थ्व अमेरिका थेंज्याःगु साम्राज्यवादी राष्ट्रया लागिं धाःसा सह्य मजू ।

उकिं नं अमेरिकां थःपिनि हिन्द प्रशान्त रणनीति दयेकाः विश्व थःपिनि हे ल्हातय् तयेगु कुतः याना जुल । हिन्द प्रशान्त रणनीति छगू उगु इलय् सुरु याःगु सैनिक गठबन्धन खः । आः मिलिनियम च्यालेन्ज कर्पोरेशन नामं वयाच्वंगु शहस्राब्दी विकास परियोजना नं मेमेगु देसय् ग्वाहालिया दां क्यनाः थःपिनि हैसियत कायम यायेगु अमेरिकी रणनीति हे जक खः । थ्व परियोजना लागू जुइगु जुल धाःसा अमेरिकां ५० अरब तका ग्वाहालि याइ । चीनयात न्ह्याथे यानाः नं युद्धय् फसे यायेगु नीति अन्तर्गत अमेरिकां थीथी कथं जाः ग्वयेगु स्वयाच्वंगु दु। छगू नं छगू थासय् युद्धय् फसे यानाः उगु देय्या प्रगतियात पनेगु अमेरिकाया सोच खः । उकिं हे काश्मिरय् हमला यानाः भारतं उगु थाय् नापं नेपाःया कालापानी नापं थःपिनि भूमि कथं तयाः न्हूगु राजनीतिक नक्सा सार्वजनिक याःगु खः । थथे हे कमजोर व चिचिधंगु देसय् सहयोगया नामं हैकम कायम यायेगु प्रबृत्ति भारत नापं अमेरिकायाके ला झन हे दु। उकिं अमेरिकां इराक, इरान, अफगानिस्तान, सिरिया थेंज्याःगु प्रजातान्त्रिक मुलुकय् थःपिनि सेना हे छ्वयाः आक्रमण यात । थ्व इलय् तप्यंक आक्रमण मयाःसां थन सेनायात दुकायेगु नापं सैनिक अखडा हे तये महःसां थनया सेनाया कमी कमजोरी व फुक्कं चीज सयेकेगु सीकेगु ह्वताः धाःसा अमेरिकी साम्राज्यवादयात चूलाइगु खनेदु ।

उकिं नं शहस्राब्दी विकास परियोजना मिलिनियम च्यालेन्ज कर्पोरेशन नामं अमेरिकां बीगु दां कयाः उकी सही यायेगु वा संसदं अनुमोदन यायेगु ज्या मिले मजू । देस बचे यायेगु निंतिं परराष्ट्रमन्त्रीं राजीनामा बियाः जूसां थ्व विधेयकयात सदनं फेल यायेमाः । देशया लागिं पद व ध्यबा तःधंगु खँ मखु। देशया सार्वभौमसत्ता, राष्ट्रिय अखण्डता व मौलिक चीजया रक्षा यायेगु महत्वपूर्ण खँ खः । उकिं थनया जाति, जनजाति, भाषा, संस्कृतिया रक्षा यायेगु ज्या झी थः हे जानाः यायेमाः । मेपिसं छुं दां बिउगुया भरय् थन थ्व याये व याये धकाः च्वनेगु खत धाःसा कन्हय् झीसं पश्चाताप यानां जक जी मखु, थ्व देस छन्हु मेपिनि ल्हातय् लाकाः कतांमरी थें यानातःगु झीसं तुलुतुलु स्वया म्वाये मालेफु। उकिं नेकपा दुने गुगु थ्व विधयेक पारित याये जिउ वा मजिउ धइगु बहस चले जूगु दु, व तसकं बांलाः ।

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS