ह्विप जारी याःसा छु याये!

देय् सदां छगू हे स्थितिइ च्वनीमखु। तये नं फइमखु। देसय् वइगु विकासया लहरं देय्या रंगरुप हिइका यंकी । पाका बी । आधुनिकीकरणया क्रमय् न्हू न्हूगु राजमार्ग, शहरत निर्माण जुइ । थौंया इलय् विकास निर्माणया विरोधी सुं जुइ फइमखु। फयांफछि विकास निर्माणयात द्रुत गति बीगु हे थौं फुक्क देय्तय् संकल्प जुयाच्वनी । नेपाःया विकासया गति उलि द्रुत मखुसां नेपालं नं आधुनिकीकरणया लँ ज्वना च्वंगु खनेदु। अनेक लँपुत, ततःखागु छेँया ल्याः अप्वयेकाच्वंगुयात विकास, आधुनिकीकरणया दापू धायेगु खःसा स्वनिगः नं विकास, आधुनिकीकरणया लँय् मिखा तिसिनाः न्ह्याः वनाच्वंगु खनेदु ।

तर । दुःखया खँ । स्वनिगःवासीत स्वनिगलय् विकास व आधुनिकीकरणया नामय् जुयाच्वंगु अव्यवस्थित, योजनाविहीन, अदूरदर्शी व उद्देश्यहीन विकासं चिन्तित व मर्माहत जुइ मालाच्वंगु दु। उद्देश्यहीन, अव्यवस्थित विकास व आधुनिकीकरणं स्वनिगःयात गन यंकाः न्याकीगु खः ? ध्वस्त याइगु खः ? चिन्तनीय विषय जुइ । स्वनिगलय् थौं जुयाच्वंगु कथित विकासं स्वनिगःया वातावरण नष्ट याना बिउगु दु। पिनें वइपिनिगु जनसंख्याया अनियन्त्रित चापं स्वनिगः भीडतन्त्रय् भासे जुया वनाच्वंगु दु। अत्यावश्यकीय वस्तुतय् आपूर्तिया संकटं स्वनिगःवासी ग्रस्त जुयाच्वंगु दु। व्यापारीतय्सं मनय् लूथे बेसाः भावं बजाः अराजकताय् दुनाच्वंगु दु ।

सर्वसाधारण जनताया जीवन थौं स्वनिगलय् कष्टप्रद जुइ । खः । विकास व आधुनिकीकरणया नामय् थौं स्वनिगलय् ततःधंगु सुविधायुक्त अस्पतालत दयेधुंकल, भव्य शिक्षालयत, व्यापारिक केन्द्रत वयेधुंकल । सम्पन्न वर्गतसें थन विकसित देसय् दइगु सुविधा काये फयेधुंकल । विकासया फलयात थःगु याये खंपिंत देसय् विकास व आधुनिकीकरणया अनुभूति अवश्य जुइ । तर सामान्य वासः, शिक्षा, नसाज्वलं चूलाकेत धौ धौ जुइपिं आम जनताया निंतिं देसय् तःपिंत जक लक्षित यानाः जुइगु कथित विकास मात्र उपहास जुइ । व्यंग्य जुइ । थौं देसय् कम्युनिष्ट सरकार, समाजवादी आदर्शं प्रज्वलित दल ।

स्वनिगःवासीत स्वनिगलय् विकास व आधुनिकीकरणया नामय् जुयाच्वंगु अव्यवस्थित, योजनाविहीन, अदूरदर्शी व उद्देश्यहीन विकासं चिन्तित व मर्माहत जुइ मालाच्वंगु दु ।

थौंया प्रत्येक विकास व आधुनिकीकिरण आम जनताया सहज जीवनया निंतिं प्रतिवद्ध, लक्षित जुइमाःगु खः, थौंया सरकार । तर थौं देसय् गुम्हेसिया शक्ति दइ, उम्ह हे जक म्वाये दइ, फइ धइगु क्रुर व्यक्तिवादी सिद्धान्त हावी जुयाच्वंगु दु। चरम सैद्धान्तिक विरोधभास !

देय् संघीयताय् प्रवेश यात । प्रादेशिक संरचनाकथं थीथी प्रदेश वल । आः थीथी प्रदेशत विकासया प्रतिस्पर्धाय् न्ह्याः वनी । थःथःगु प्रादेशिक व्यक्तित्व निर्माण यायेगु कुतः प्रत्येक प्रदेश सरकारं तन, मन धन बियाः याइ । थःथःगु प्रदेशय् यथोचित विकास जुल कि प्रदेशया वासिन्दात थःगु प्रदेश त्वःताः पिने वनीमखु। थःथःगु प्रदेशय् हे च्वनी । सही धंगं संघीयता सफल जूगु खण्डय् देसय् समानुपातिक विकास जुइ । सुविधाया निंतिं थौं थें स्वनिगलय् स्थानान्तरण यानाः वइपिं जनसंख्या म्हो जुइ । फलस्वरुप स्वनिगलं थौं थें जनघनत्वया संकट नं फये माली मखु ।

तर दुःखया खँ । थौं संघीयतायात हे म्वय् थ्यायेगु राजनीतिक कुतः जुयाच्वंगु खनेदु। सिंहदरवार आः प्रत्येक प्रदेशय् स्थापना जुइ । एकल केन्द्रीकृत सिंहदरवारया युग अन्त्य जुइ । संघीय व्यवस्था प्रत्येक प्रदेशयात थःथःगु स्वायत्ततापाखे आकर्षित याइ । तर थौं केन्द्रीकृत शासन उपभोग याये पल्के थूपिं नेतातय्सं अनेक त्वहः तयाः संघीयतायात असफल यायेगु दाउत छ्यला हयाच्वंगु खनेदु। देय्न्यंकं थःगु केन्द्रीकृत शासनया प्रभाव यथावत न्ह्याकेत झेलखेल यायेत स्वयाच्वंगु दु। आः प्रादेशिक स्वायत्तताया छु दशा जुइगु खः ?जनमानसय् तीव्र शंका उत्पन्न जुयाच्वंगु खनेदु ।

थौं स्वनिगःवासीतय् तःधंगु चिन्ता थनया कला, संस्कृति, सभ्यता, पहिचानयात गथे यानाः ल्यंका तयेगु धइगु खः । आधुनिक, विकास, शहरीकरणया नामय् स्वनिगःया विशेषताप्रति कुदृष्टि तइपिं थौं सक्रिय खनेदु ।

खतुं थनया कला, संस्कृति, सभ्यता दक्वं देय्या हे वैभव खः । स्वनिगःवासीतय् जक मखु, थुकिया संरक्षणप्रति सम्पूर्ण देशवासीत हे संवेदनशील जुइमाःगु खः । पृथ्वीनारायण शाहयात न्ह्यःने तयाः देय् एकीकरण याःगु हल्ला याना जुइपिंसं सम्पूर्ण देय्या दक्व कला, संस्कृति, सभ्यतायात छाय् एकताया दृष्टिं नाले मफुत?

थौं स्वनिगःया कला, संस्कृति, सभ्यतायात जातीय जक खंकाः थुकियात विकास, आधुनिकीकरणया निंतिं पंगः खंकीपिं छथ्व शक्तिशाली गिरोह दु। विकासया ख्वाःपाः पुनाः देय् या विविध कला, संस्कृति, सभ्यतायात नष्ट यायेत स्वइपिं नश्लवादी गिरोहतय् कारणं देसय् सही एकता धरापय् लानाच्वंगु दु। देय्, राष्ट्र सकसियां खः । स्वनिगःवासी सांसद हाल शहरी विकास राज्यमन्त्री जूगु दु। आशा याये फइ, स्वनिगःया कला, संस्कृति, सभ्यता नष्ट जुइकथंया शहरीकरण वय्कलं जरुर याइमखु। तर चिन्ता थ्व जुयाबी कि वय्कःयात च्वं ह्विप जारी याःसा छु याये ?

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS