छायाँदेवी कम्प्लेक्स थुने फइला थें !?

येँया थँबही त्वालय् च्वंगु सार्वजनिक, ऐतिहासिक, पुरातात्विक महत्वं जाःगु पलेस्वांपुखू अतिक्रमण यानाः धस्वाकूगु छायाँदेवी कम्प्लेक्स थुनेमाः धकाः तःदँ न्ह्यवंनिसें स्थानीय व सम्पदा संरक्षणया अभियानय् लगे जुयाच्वंपिंसं सः थ्वयेका वयाच्वंगु दु । आन्दोलित जुयाच्वंगु दु ।

येँया थीथी सार्वजनिक जग्गाजक मखु धार्मिक, सांस्कृतिक, ऐतिहासिक अले पुरातात्विक महत्वं जाःगु सम्पदातकं अतिक्रमण यायेगु व निजीकरण यानाः ततःजाःगु व्यापारिक मल, भवन दयेकेगु याना वयाच्वंगु दु । येँया सार्वजनिक उकिसनं ऐतिहासिक, धार्मिक, सांस्कतिक महत्वं जाःगु सम्पदात अतिक्रमण याना हयाच्वंगुलिइ दकलय् अप्वः चर्चाय् दुगु धइगु ‘मिनि ठमेल’ नं धायेगु याना वयाच्वंगु थँबहीया थ्व हे छायाँदेवी कम्प्लेक्स व असंया क्वथुननि खः ।

थँबहीया सांस्कृतिक, ऐतिहासिक व पुरातात्विक सम्पदाया पलेस्वांपुखूया झिंनिपी जग्गा, दां, नां व शक्तिया लिधंसाय् राजनीतिक शक्तिया प्रयोग यासे सम्पदायात हे निजीकरण यानाः निर्माण याःगु छायाँदेवी कम्प्लेक्स चर्चित जुयाच्वंगु दु । थौंकन्हय् कम्प्लेक्स दयेकातःगु जग्गा लिच्छवीकालीन ऐतिहासिक महत्वं जाःगु पलेस्वांपुखू दुगु थाय् खः धइगु खँय् सुयां निगू मत दइमखु ।

जानकारतय् धापूकथं २०३३ सालय् सिंहसार्थवाहु गरुद भगवान गुथि अन्तर्गत लाःगु सरकारी गुथिया जग्गायात निजीकरण यानाः ब्यापारि व बैंकर्सं व्यापारिक भवन दयेकेगु ज्या याःसां सरोकारवाला निकाय धाःसा मौन हे च्वनाच्वंगु दु । अदालतय् मुद्दा तकं दायर जुयाः विचाराधीन अवस्थाय् लानाच्वंगु सार्वजनिक महत्वया सम्पदाय् कम्प्लेक्स दयेकेत गुकथं नक्सा पास जुल ?

गथे यानाः निर्माण सम्पन्न जूगु प्रमाणपत्र कायेत सफल जुल ? धइगु न्ह्यसः ब्वलनाच्वंगु दु । थज्याःगु ज्याय् मालपोत, गुथि संस्थान अले येँ महानगरपालिकाया भ्रष्ट कर्मचारीतय् तकं ल्हाः दु धइगु गाक्कं प्रष्ट जू ।छायाँदेवी कम्प्लेक्स निर्माणय् न्यागू अर्ब लगानी जूगुलिइ थीथी बैंकय् त्यासा जक हे निगू अर्बं मल्याक कयातःगु धइगु न्यने दु ।

२०७१ सालपाखे थ्व कम्प्लेक्सया निर्माणया ज्या न्ह्याःगु खःसा उगु इलंनिसें हे स्थानीयनापं सम्पदा संरक्षणया अभियन्तातय्सं कम्प्लेक्स निर्माणया विरुद्ध सः थ्वयेका वयाच्वंगु खः । थ्व कम्प्लेक्सय् थीथी नेवाः उद्यमी, व्यापारी व राजनीतिज्ञतय्गु नं लगानी दु धइगु न्यने दु । शायद थ्व हे कारण अले ध्यबा, शक्ति व राजनीतिक पहुँचया लिधंसाय् छायाँदेवी कम्प्लेक्स निर्माण याःगु धइगु स्थानीयतय् द्वपं दु ।

स्थानीयवासी, सम्पदाप्रेमी अले सम्पदा संरक्षणया निंतिं अभियान न्ह्याका वयाच्वंपिंसं थ्व कम्प्लेक्सयात थुनाः पुलांगु हे स्वरुपय् पलेस्वांपुखू दयेकेमाः धकाः सः थ्वयेका वयाच्वंगु दु । खतुं थ्व कम्प्लेक्स दयेकेगु शुरु याःगु इलय् हे छाय् थुकियात पने मफुत, सशक्त रुपं विरोधया सः थ्वयेकाः आन्दोलन याये मफुत धकाः नं न्ह्यसः तयेगु याना हयाच्वंगु दु ।

गनं स्थानीयवासीतय् हे मिलेमतो जक दुगु खःला धइगु नं आशंका याना हयाच्वंगु दु । कम्प्लेक्सया विरोधय् कुहां वयाच्वंपिंसं थुकियात बहिष्कार यायेमाः धकाः नं धया वयाच्वंगु दु । छायाँदेवी कम्प्लेक्स व असंया क्वथुननि जक मखु देय्न्यंकंया गुथि, धार्मिक, सांस्कृतिक, ऐतिहासिक महत्वया गुलिखे जग्गा जमिनत राजनीतिक व शक्तिया पहुँचया लिधंसाय् भू माफियातय्सं झ्वाम यायेधुंकूगु दु, याना वयाच्वंगु दु ।

स्वनिगःया हकय् नेवाःतय् हकहित व अधिकारया निंतिं धकाः पलिस्था यानातःगु आपालं नेवाः संघसंस्थातकं थ्व सम्बन्धय् मौन व्रत च्वने थें च्वनाच्वंगु दु । अथेला थ्व कम्प्लेक्सया व्यापार व्यवसाय नं अपाय्सकं बांलानाच्वंगु मदु धइगु न्यने दुगु जक मखु कम्प्लेक्स हे सुनसान थें नं खने दयाच्वंगु दु ।

नेपाः देय् कला, संस्कृति, सम्पदाया ल्याखं गाक्कं तःमिगु देय् खः । नेपाःया म्हसीका धइगु हे मुक्कं स्वनिगःया सम्पदा, थनया सांस्कृतिक, धार्मिक धरोहर खः । थज्याःगु धार्मिक, सांस्कृतिक महत्वं जाःगु धरोहर, सम्पदा अले जग्गा जमिनत भू माफियाजक मखु देय् दुने व देशं पिनें वयाः च्वनाच्वंपिं आप्रवासीतय्सं अतिक्रमण यानाच्वंगु दु ।

स्वनिगःया थज्याःगु महत्वं जाःगु झीगु म्हसीका, सभ्यता, पहिचानया रुपय् दयाच्वंगु सम्पदा संरक्षणया निंतिं सम्पदाप्रेमीतय्सं अभियान ला न्ह्याका वयाच्वंगु हे जुल । थुकिया नापनापं लिपांगु इलय् थज्याःगु सम्पदा संरक्षणया निंतिं अभियान न्ह्याकेगु स्वयां नं आः नेवाःतय्त हे संरक्षण यायेगु अभियान न्ह्याकेमाः धइगु तकं खँ पिहां वयाच्वंगु दु ।

नेवाः जातिया संरक्षण जूसा सम्पदाया संरक्षण नं अथें हे जुइ धइगु गुलिखे नेवाःतय् धापू दु । येँया दुनेया लागाय् च्वंपिं गुलिखे नेवाःत थःगु पुर्खाया छेँ त्वःताः पिने च्वं वनेगु यानाच्वंगु दु । थुकी इमिगु बाध्यता नं दयेफु । गुलिसिनं बाध्य जुयाः थःगु छेँ त्वःताः पिने च्वं वनाच्वंगु दुसा गुलिं धाःसा रहर, शौख व सुविधाया निंतिं नं थःगु थाय्बाय् त्वःताः पिहां वनाच्वंगु दु ।

गुलिं थः पुर्खाया छेँ हे मियाः वंपिं नं दुसा गुलिं बालं बियाः पिने च्वंवंपिं दु ।थ्व हे कारणं यानाः लिपांगु इलय् छेँया चार किल्लाया प्रमाणित याकेगु, नाता प्रमाणित वा वडा वा मेमेगु छुं सरकारी निकायपाखें अज्याःगु हे छुं प्रमाणित याके माल धाःसां नं साक्षी तयेत आवश्यक न्हय्म्ह मनू खाकेत तकं थाकुया वयेधुंकल ।

थज्याःगु अवस्थाय् गथे यानाः सम्पदाप्रति जुयाच्वंगु प्रहारयात गथे पने फइ धायेगु । छखे थज्याःगु प्रवृत्ति दुसा मेखे स्वनिगलय् आप्रवासीतय् ल्याः उतिकं अप्वया वनाच्वंगु दु । थनया चुक, ननि, बहाः, बजाः, सतक जक मखु, सम्पदा, व्यापार, व्यवसाय, सांस्कृतिक नखःचख, जात्रा पर्वय् तकं उलि हे अतिक्रमण अप्वया वनाच्वंगु दु ।

नेवाःत छथाय् हे च्वने मफुगु व थःगु थाय्बाय् त्वःताः उखेंथुखें च्वं वंगुलिं हे भूमाफिया, मालपोत, गुथि संस्थान अले स्थानीय तहया कर्मचारीतय् मिलोमतोय् थज्याःगु ऐतिहासिक, पुरातात्विक महत्वया सम्पदा व जग्गा अतिक्रमण यानाः ब्यापारिक मल, विजनेश कम्प्लेक्स धस्वाकेगु याना हयाच्वंगु खः ।

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS