ने. सं. ११४६ बछलागा द्वादशी -

क्यान्सर व गुरुमां

धम्मावती गुरुमां ८६ दँ बुन्हिया झ्वलय्

नेपाःया थेरवादी बुद्ध धर्मया इतिहासय् छता मखु तःता कथंया इतिहास कायम यायेत ताःलाःम्ह छम्ह अद्वितीय व्यक्तित्व खः श्रद्धेय धम्मवती गुरुमां । म्हिगःनिसें वय्कःया ८६ दँ बुन्हिया लसताय् न्ह्याइगु छवाःयंकंया ज्याझ्वः शुरु जूगु दु । थ्वहे वइगु मंगलवाः ज्याःपुन्हि कुन्हु वसपोलया ८६ दँ बुन्हि लानाच्वंगु दु ।

इतिहासय् वसपोलं कायम यानाबिज्याःगु विशिष्ट थाय्यात सर्वसाधारण मनूतय्सं गुलि श्रद्धा तः धइगु खँ नकतिनि छगू घटनां क्यन । वंगु बुद्ध जयन्ती कुन्हु पिहां वःगु ‘नयाँ पत्रिका’ न्हिपौया शनिवाःया तँपापौ ‘झन् नयाँ’ य् वसपोलया बारे छपु च्वसु च्वयागु खः । उकी विशेष यानाः वसपोलं बुद्ध धर्म अध्ययन यायेत वर्मा थ्यंकेत गुगु रोमाञ्चकारी यात्रा यानाबिज्याःगु खः उकिया चर्चा यानागु खः ।

उगु च्वसु ब्वनाः छम्ह ब्वँमिं फोन याना हल । गुरुमांया बाखं ब्वनाः मिखां ख्वबि हे पिहां वल । वसपोलयात छक्वः नापमलासें मगात धयादिल । जिं धर्मकीर्ति विहारया ‘लोकेशन’ कनाबिया । वय्कलं न्हापां थः काययात छ्वयाः विहार पत्ता लगे यानादिल । वयां लिपा थः हे वनाः गुरुमांयात नापलानादिल ।

नापलाना वयेधुंकाः जितः हानं फोन यानाः धयादिल कि गुरुमांयात नापलाना वया, तर अझ हे नापलाये मगाःनि, उकिं हानं छक्वः नापलाः वने त्यना, अबले चाहिँ छि नं झासँ । वय्कः लानाच्वन ९७ दँ दुम्ह पुलांम्ह सैनिक मेजर भाजु त्रिलोक थापा क्षेत्री । न्यासि जुइत तकं तुतां ज्वनाः जुइमाः ।

वय्कःयात जिं नं न्हापांखुसी विहारय् हे नापलाना । वय्कः ला गुरुमांया लागिं दान, उपहार, घडी, वाल घडी आदि समेत ज्वनाः झाःगु लानाच्वन । गुरुमांया न्ह्यःने फ्यतुनाः वय्कलं गुरुमांया तुतिइ छ्यों दिकाः धयादिल, ‘छपिंत नापलानाः जितः तसकं शान्ति जुल ।’
गुम्हेसिया बाखं जक ब्वनाः तकं मनूत थुलि प्रभावित जू, उज्वःम्ह व्यक्तित्वया ८६ दँ बुन्हि थुगु वालय् हनाच्वंगु दु ।

गुरुमांया ८६ दँ बुन्हि हनेखंगुयात वसपोलया शिष्यतय्सं अहोभाग्य तायेकी । छाय्धाःसां थनिं खुदँ ति न्ह्यः गुरुमां थुलि बांमलाक मफुत कि गुलिसिनं ला वसपोल आः मनू जुइ धकाः आश तकं त्वःतेधुंकूगु लानाच्वन । प्वाःया क्यान्सरं ग्रस्त जुइधुंकूम्ह वसपोलयात भारतया न्हूदिल्लीइ छक्वः क्यंसा जी लाकि धइगु क्याक्सर विशेषज्ञ डा. सुदीप श्रेष्ठया सल्लाह कथं उखे यंकेगु ज्या जुल ।

थौंकन्हय् गुरुमांयात खनीपिं सुनां नं थ्व धाये फइ मखु कि वसपोल क्यान्सरया विरामी खः । क्यान्सर थेंज्याःगु प्राणघातक धयातःगु ल्वय्यात समेत त्याके फुगु वसपोलया आत्मबल व सकारात्मक चिन्तन मेपिं सकस्यां लागिं नं अनुकरणीय जू ।

न्हूदिल्लीया बी एन कपूर अस्पतालय् वसपोलया उपचार शुरु जुल । अन अस्पतालय् भर्ना याःबलय् वसपोलया शरीर सुकूगनाः थुलि विरुप जुइधुंकूगु जुयाच्वन कि अस्पताल वइपिं मनूतय्सं वसपोल मिसाम्ह खःकि मिजंम्ह खः धकाः तकं छुटे याये मफु । गुलिं डाक्टरतय्सं ला न्यँ हे न्यनीगु, वसपोल मिसाम्ह लाकि मिजंम्ह धकाः ।

थज्याःम्ह मनूयात अस्पताल भर्ना जूगुयां छुं न्हि लिपा हे न्यासि वने फयेका बिल । स्वस्वं हे वसपोल जिया वल । अले बांलाक हे फयेकाः स्वदेश लिहां बिज्यात । आश हे मखनेधुंकूम्ह मनूयात दिल्लीइ अथे वासः यानादीम्ह क्यान्सर विशेषज्ञ जुयाच्वन डा. आर. रंगाराव । भारतय् वय्कः गुलि लोकंह्वाः धायेबलय् गुलि मनूतय्सं ला वय्कःयात द्यःहे खः समेत धाइ ।

उपचार लिपा गुरुमां स्वदेश लिहां बिज्यात । नापलाःपिं फुक्क चकित । गुलिस्यां ला बिचाः यायेधुंकूगु जुयाच्वन, गुरुमां मलनीगु जुयाः लित हःगु खः । तर वसपोलं फुकसिया चिन्ता व अनुमानयात फय्गं साबित यानाबिज्यात । वसपोलयात क्यान्सरयात त्याकाः लिहां बिज्याःगु जुयाच्वन ।

धम्मावती गुरुमांया जीवनी ब्वन धाःसा सी दइ, वसपोल थौं तक छुं हे खँय् बुनाबिज्याःगु मदु । न वसपोलयात १४ दँया बैंसय् वर्मा छ्वये मखु धयादीपिं मांबौपिंसं त्याके फत, न वर्माया अध्ययनय् सुं वर्मिज गुरुमांपिंसं त्याके फत, न नेपाः लिहां बिज्यायेधुंकाः विहार दयेकेत पंगः थंवःपिं कट्टरपन्थीतय्सं त्याके फत ।

थौं ८० दँया वैंशय् कःवःगु क्यान्सर ल्वचं नं वसपोलयात त्याके मफुत । क्यान्सर जुल धायेवं अक्सर मनूतय्सं बिचाः यायेधुंकी, जीवनया अन्तिम घडी थ्यंकः वल । तर गुरुमांनं थ्व बिचाः गबलें यानाबिमज्याः । वसपोलया उपचार यानादीम्ह डा. रंगारावं धयादी, ‘गुरुमां वासलं स्वयां नं थःगु हे आत्मबलं रोगमुक्त जुयादीम्ह खः ।’

गुरुमांयाके दुगु प्रवल आत्मबल व असीम ‘पोजिटिभिटीं’ क्यान्सरयात त्याके फुगु डा. रंगारावया ठहर दु । क्यान्सरया दकलय् तःधंगु वासः धइगु नं थ्वहे खः, आत्मबल व सकारात्मकता गुकिया गुरुमां खानी हे धाःसां जिउ । रंगारावं ला तप्यंक हे धायेगु यानादी, ‘गुरुमां थःगु हे शक्तिं रोगमुक्त जुयाबिज्याःम्ह खः, जिमित ला जस कायेत जक उपचार यायेगु अवसर चूलाःगु खः ।’

भारतय् गुरुमांयात गुगु उपचार जूगु खः व छगू कथंया ‘टार्गेटेड ट्रिटमेन्ट’ खः गुकी न्हापा नयाच्वंगु फुक्क कथंया वासः दिकाः छता हे जक खँय् केन्द्रित जुसें उपचार याइ । थ्व उपचारया लागिं वसपोलयात बिउगु ट्याब्लेट स्वदँ तक नयाः वसपोल स्वस्थ जूगु खँ डा. रंगारावं कनाबिज्याइ । आः गुरुमांया स्वास्थ्यय् क्यान्सरया छुं हे समस्या मदु ।

अथे खःसां क्यान्सर मेथाय् गनं सरे जुल लाकि धकाः स्वयेत धाःसा इलय् ब्यलय् परीक्षण याना हे च्वनेमाः । डा. रंगाराव थः हे नं इलय् ब्यलय् ज्याया कारणं नेपाः झायाच्वनी । नेपाः वक्वपतिकं वय्कः धर्मकीर्ति विहारय् छक्वः नं दुमस्वसें लिहां वनी मखु । विहार वइबल् वय्कलं गुरुमांया स्वास्थ्य जाँच याः वयागु धायेगु सिबें वसपोलया दर्शन काः वयागु धायेगु यानादी ।

थौंकन्हय् गुरुमांयात खनीपिं सुनां नं थ्व धाये फइ मखु कि वसपोल क्यान्सरया विरामी खः । क्यान्सर थेंज्याःगु प्राणघातक धयातःगु ल्वय्यात समेत त्याके फुगु वसपोलया आत्मबल व सकारात्मक चिन्तन मेपिं सकस्यां लागिं नं अनुकरणीय जू । वसपोल वास्तवय् क्यान्सर ल्वय् जक मखु क्यान्सरया वासः समेत थः दुने हे ब्वलंकाः म्वानाच्वंम्ह साधक जुयाच्वन ।