परजीवी संक्रमण
डा. तुलसीनारायण श्रेष्ठ
परजीवी धायेबलय् अज्याःपिं जीवत खः, गुम्हेसिनं थःगु नये–त्वने व पुनेया लागि माःगु सकतां कतः अर्थात मेम्ह प्राणीपाखें प्राप्त यानाच्वनी । थःम्हं छुं याये म्वायेक कतःया भरय् म्वानाच्वनीपिं जीवत खः । नेवाः उखान कथं भुइ जा बूपिं धाये थें खः । अले थज्याःपिंसं थःत बास बियाच्वंम्ह, च्वनाच्वनागु थासय् वा थःत निर्वाहया लागि माःगु फुक्क पुरे यानाच्वंम्ह प्राणी अर्थात होस्टयात थीथी ल्वचं कयेकाबी ।
होस्टया स्वास्थ्य स्यंका बी । मृत्युवरण तकं याकाबी ।खास यानाः मनूया प्वाथय् आतापुतिइ च्वनाः जीवन हनाच्वनीपिं परजीवित खः, किमिमध्ये राउण्ड वर्म, पीन वर्म, हुक वर्म जुलसा मेगु छगू जक कोष दुपिं प्रोटोजुवाया समूहय् लाःपिं टेपवर्म, जिर्यादिया, इन्टायमिवा, फ्लुक आदित खः ।
थुपिं परजीवित मनूया प्वाथय् च्वनी, आतापुतिइ च्वनी, लापाँचय् च्वनी । स्येँय् च्वनी, अले मनुखं नइगु आहारत न्हापालाक थुमिसं निं गाक्क नइ । ल्यं दःसा जक मनुखं नयेखनी । थुमिगु जनसंख्या अप्वः जुलकि मनू दीर्घ ल्वगि जुयाः नये मखंम्ह थें गंसि जुयावनी, गंल्वय् थें च्वनी, अनंलि सिना नं वनी ।
थ्व परजीवि संक्रमण जूपिं मनूतय् प्वाथय् थुपिं जीवत, व जीवतय् ख्येँ अल्याख दयाच्वनी, थज्याःपिं ल्वगितय्सं दिसा याइबलय् थुपिं कीत, ख्येँत न्हिं न्हिं कुहां वयाच्वनी । यदि खुला थासय् दिसा यात धाःसा थ्व कीत, ख्येँत लखं चुइकाः, कीतय्सं ल्ह्ययाः, फसं पुइकाः उखेंथुखें यंकाबी । थुकथं थ्व कीत ख्येँत मनूतय्सं न्हुयाः, थियाः, सनाः नं उखेंथुखें थ्यनी ।
मनूया नयेगु त्वनेगुली थ्यनाच्वनी । उकिं मनुखं थःत संक्रमण मजुइकेगुु नसात्वँसा नयेत्वने न्ह्यः, दिसा यायेधुंकाः, फोहर थी धुंकाः बांलाक साब्वनं झिगू सेकेन्ड तक ल्हाः सिलाः सफा यानाः नयेत्वने यायेमाः । मखुसा व ल्हातं नयेत्वने यातकि व कीत, ख्येँत मेपिं ल्वय् मदुपिंत नं सरे जुइ । सफा मयासे नइ–त्वनीपिंत सरे जुइ ।
नापनापं नयेगु त्वनेगु नं बांलाक बुकाः यानि ग्वाराग्वारा दायेकाः जक नयेमाः । बांलाक बुकाः मनलकि नं कीत ख्येँत सीमखु, सरे जुइ । अथे तुं कचिगु नयेगु फलफुल, गथेकि लैं, तुसि, गाजर, स्याउ, सुन्तला आदि नं बांलाक छक्वः सिलाः जक नयेमाः । अन्यथा कचिउगु पाखें नं ल्वय् सरे जुइ । थ्व परजीवी पाखें संक्रमण जुइगु तथ्यया समूहगत चिं व लक्षणत थथे खनेदइ ।
झारा बान्ता जुइगु, ग्यास बढे जुइगु, प्वाः कुतुकुतु न्यानाच्वनीगु, लस्सादार वा न्हि दाःगु दिसा वइगु, प्वाः स्याइगु, ला थहां वइगु, गुबलें गुबलें ज्वर नं वइगु, गंसि जुया वनीगु, जलविनियोजन जुइगु, पिसाब म्हो जुइगु आदि खः । थुकथं परजीवि संक्रमण जुयाः थीथी ल्वय् खनेदयावल धाःसा निन्हु स्वन्हुति म्हुतु बारे यानाः जीवन जल त्वनाः सामान्य वासः यानां नं मलन कि डाक्टर क्यनेमाः ।
डाक्टरयाथाय् वनाः माःमाःगु जाँच याकाः गुम्ह परजीवी संक्रमण जूगु खः पत्ता लगे यानाः वहे कथं वासः यायेमाः । निदान मयासे अथें वासः नयेमजिउ । नापनापं थज्याःपिं परजीवी पाखें जोगय् जुइगु लागि दिसा पिसाब खुल्ला थासय् मखु न्ह्याबलें चःबिइ जक यायेमाः ।
दिसापिसाब याये धुनकि बांलाक साबुनं ल्हाः तुति सिलेमाः । च्वय् धयाथें यानाः नयेत्वनेमाः । त्वनेगु लः नं यदि शंका जुल धाःसा ग्वाराग्वारा दायेकाः ख्वाउँकाः त्वनेमाः । अथवा वासः तयाः त्वनेमाः । अले जक परजीवि ल्वय्पाखें जोगे जुयाच्वनेफइ ।
LEAVE YOUR COMMENTS