सकसियां चिन्ता जुइ !

फेसबुक स्वये । छगू घटना न्ह्यथना तइ । ब्वने । नुगलय् थी । तिक्क मिनी । मत्ती वइ । थ्व घटना मार्मिक । अझ दुःखद् । थुकियात जिं जक सीका मगाः । सकसितं कनेमाः । धायेमाः । सकसिया चिउताः सालेमाः । थनेमाः । थ्व गम्भिर विषय जुइ । थुकियात झीसं इलय् हे पनेमाः । सुधार यायेमाः । मखुसा थुकिया लिच्वः बांलाइमखु । झीगु न्हाय् वनी । झीगु इज्जत वनी ।

झीत मेपिंसं कतांमरि तायेकी । म्हिती । यथे छ्यली । झी मेपिनि न्ह्यब्वःसा जुइ । झीगु थःगु पहः ल्यंके फइमखु । झी ‘झी’ जुयाः म्वाये फइमखु । म्वाये दइमखु । झी सुयां निंतिं खेलौना जुइ । मनय् लूथे मेपिंसं झीत म्हितकी । छ्यली । अले । अले । झी दुने झीसं ‘झी’ खनीमखु । झी दुने ‘झी’ तनी । झी फुइ । झी दुने कर्पिंसं थाय् काइ । कर्पिंसं राज याइ । झी । नामं जक झी जुइ । ख्वाःपा ला झीगु खने दइ ।

तर दुनें दुनें झी कतः जुइधुंकी । उकिं । इलय् हे झी सचेत जुइमाः । सतर्क जुइमाः । होशियारी जुइमाः । थ्व झीप्रतिया आक्रमण खः । क्वत्यलेगु कुतः खः । जाल खः । झीसं इलय् हे वाः चायेकेमाः । आक्रमणयात पनेमाः । ल्वायेमाः । झीत न्हंकेगु सुयागुं दुष्प्रयासयात पनेमाः । अन्त्य याये फयेकेमाः । थःगु अस्तित्वया निंतिं । झी संघर्षशील जुइमाः । थःत स्यंकेत वःपिं । न्हंकेत वःपिंत । क्वत्यलेमाः ।

खँ छु खः ? छु जूगु ? घटना छु खः ? ब्वना हये जिं । कने जिं । गुलिसिनं धायेफु । थज्याःगु खँय् हालाच्वने मजिउ । मन स्यंके मजिउ । छता निता थज्याःगु घटना जुयाच्वनी । अप्वः चिउताः तयाच्वने मजिउ । मन स्यंका च्वने मजिउ । इलं हःगु छता निता खँ पचे यायेमाः । स्वीकार यायेमाः । मखं छु यायेमाः । चिचिधंगु खँयात कयाः ल्वाना च्वने मजिउ । नापं च्वनाः, ह्वनाच्वनेबलय् थथे जुयातुं च्वनी ।

सह यायेमाः । चिकिचाधंगु खँय् हालाच्वने मजिउ । नुगः उद्धार यायेमाः ।कय्कुंका च्वने मजिउ । थथे धयाः भिं मनू जुइत स्वइपिं नं दइ । झीत ल्वापुखिचा तायेकीपिं नं दइ । तर थज्याःपिं भिं मनूत झीगु निंतिं घातक जुइ । थःगु न्याय व अधिकारया निंतिं ल्वायेगु, हालेगु जायज जुइ । थुकियात गथे असहिष्णुता धायेगु । ल्वापु थलेगु त्वह धायेगु । घटनां तसकं गम्भिर यानाबी ।

पिनें स्वयेबलय् छुं मखु थें च्वनी । तर । थ्व दुनें दुनें तःधंगु षडयन्त्र खः । यकिन जुइ । घटना । छगू न्ह्यसः लिसः कासाया ज्याझ्वः । न्ह्यसः तइ । ‘ख्वपय् बैशाखया इलय् जुइगु तःधंगु जात्रायात छु धाइ ?’ ‘बिस्काः’ हेमप्रसादं लिसः बी । कासाया संचालकं धाइ ‘गलत ।’ हाकनं न्यनी धर्मप्रसादयात थ्व हे न्ह्यसः । धर्मप्रसादं तत्क्षण लिसः बी ‘बिस्केट जात्रा ।’ संचालकं लिसःयात ‘ठीक’ धाइ । पाय्छि खंकी । पुरस्कृत याइ ।

‘बिस्काः’या लिसःयात ‘गलत’ खंकाः ‘बिस्केट’या लिसःयात ‘ठीक’ धाःगु, च्वछाःगु घटना बारे धर्मप्रसाद दुःखित जुइ । वं फेसबुकय् तइ । झीगु संस्कृति, भाषिक ख्यलय् जुया वयाच्वंगु थ्व आक्रमणप्रति धर्मप्रसादं ध्यानाकर्षण याइ । स्वयेबलय् थ्व चिधंगु खँ थें च्वनी । तर झीगु संस्कृति, भाषाया थःगु पहः, पहिचान, थःगु मौलिकताप्रति थ्व तःधंगु हाथ्या खः । धर्मप्रसादं चेतावनी बी ।

हरेक सांस्कृतिक पर्व, जात्रा, नखःया नां दइ । अर्थ दइ । इमि नामाकरण मती लूथें च्वनीगु मखु । नांया लिउने सांस्कृतिक, दार्शनिक, भाषिक औचित्य दयाच्वनी । तर थौंकन्हय् सांस्कृतिक, पर्व, जात्रा नखःया शुद्ध नांयात स्यंकाः विकृत रुपय्
छ्यलेगु प्रचलन वयाच्वंगु दु ।

हरेक सांस्कृतिक पर्व, जात्रा, नखःया नां दइ । अर्थ दइ । इमि नामाकरण मती लूथें च्वनीगु मखु । नांया लिउने सांस्कृतिक, दार्शनिक, भाषिक औचित्य दयाच्वनी । तर थौंकन्हय् सांस्कृतिक, पर्व, जात्रा नखःया शुद्ध नांयात स्यंकाः विकृत रुपय् छ्यलेगु प्रचलन वयाच्वंगु दु । नेपालीकरणया नामय् तोडमोड यायेगु दुष्प्रयास जुयाच्वंगु दु ।
स्वनिगःया हरेक थाय्बाय्, त्वाःया नांया सांस्कृतिक, ऐतिहासिक, भाषिक महत्व दयाच्वनी । प्रत्येक त्वाःया नां प्रतिकात्मक जुयाच्वनी ।

उकिया लिउने मिथक, लोकबाखं, ऐतिहासिक घटना, बाखं दयाच्वनी । त्वाःबहाःया तसकं अर्थपूर्ण नांया स्यंकाः भ्रष्टीकरण यायेगु धइगु स्थानीय जातीय, संस्कृति, इतिहास, भूगोल, भाषाप्रति हे प्रहार खः । आक्रमण जुइ । इलय् हे थज्याःगु प्रहारयात पने मफुत धाःसा उकिया लिच्वः थनया संस्कृति, इतिहास, भूगोल, भाषा हे न्हना वनी । अस्तित्व संकटय् लाइ । न्यने ।

थ्व हे संकटप्रति वाःचायेकाः यल महानगरपालिकाया प्रमुखं प्रत्येक छेँ, त्वाःया सक्कल नां तयाः नम्बर प्लेट बीगु क्वःछिउगु दु । थुकिं यानाः हरेक त्वाःया नां संरक्षण जुइ । येँ, ख्वपय् नं थज्याःगु पलाः छीमाः । नखःचखः, जात्रापर्वया नांयात नं मौलिक शुद्ध रुपय् बीमाःगु दबाव संचार पत्रपत्रिकाय् तयेमाः । थुकियात ख्याः खंके मजिउ ।

न्यने । छगू त्वालय् खुम्ह–न्हय्म्ह सिडिओया छेँ दु । व त्वाःया नां हे सिडिओ त्वाः जुइ । अथे हे पुलांगु नां चिइकाः न्हू न्हूगु अनेक मनय् लूगु नां छुनाः स्वनिगःया सांस्कृतिक, ऐतिहासिक, भौगोलिक, भाषिक अस्तित्वयात हुया छ्वयेगु धुमधाम कुतः जुयाच्वंगु दु । थनया महानगरया प्रमुखतय्सं थ्व खँय् युद्धस्तरय् पलाःछीमाः । अन्यता स्वनिगःया मौलिक पहिचान धराशायी जुइ । सकसिनं चिउताः प्वंकी ।

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS