भूमाफियातय् एजेण्डाय् सरकार

तिंख्यःया इतिहास तसकं पुलां ।
किरातकालंनिसें स्वनाच्वंगु थ्व चकंगु थाय् थौं छचाःखेरं घेरबन्दीइ लानाच्वंगु दु । जंगबहादुरं सैनिक परेड याकेगु सुरु यासांनिसें सेना दुहांवःगु थ्व ख्यःया बच्छि भाग थौं सेनाया कब्जाय् दु । शहरया दथुइ दुगु थुगु तःधंगु सार्वजनिक ख्यः दुने आपालं पुखूत दुगु खः । गुलिं पुखूयात ल्हाकाः रंगशाला दयेकूगु दुसा गुलिं सैनिक मुख्यालय दुने लानाच्वंगु दु ।

तत्कालीन जुजु महेन्द्रं सत्ता थःगु ल्हातय् कायेधुंकाः तिंख्यःया दक्षिण भेगय् सैनिक मुख्यालय दयेकल ।न्हापा दक्षिण भेगय् जक लाःगु मुख्यालय आः विस्तारं विस्तार यानाः उत्तरपाखेया शहिदगेट तक थ्यनेधुंकूगु दु । दशरथ रंगशालांनिसें उत्तरया शहिद गेट तक छगुलिं सेनाया थीथी भवन, सफूकुथि, स्टेडियम लगायतया निर्माण यायेगु ज्या जुइधुंकूगु दु । आः नं अन न्हून्हूगु भवन निर्माणया ज्या जुयाच्वंगु दु ।

उखे उत्तरपाखेया तिंख्यः सैनिक मञ्चया नामय् सेनाया ल्हातय् दु ।येँय् दुगु छकू चकंगु थाय् व सार्वजनिक जग्गा सेनां अतिक्रमण यानाच्वंगु खँय् येँया जनतां सः थ्वयेकाच्वंगु यक्व दयेधुंकल । तर थुकियात न सरकारं चिउताःया विषय दयेकाच्वंगु दु न सेनायात छुं लिच्वः लानाच्वंगु दु । बस्, छगू लिपा मेगु भवन निर्माण यानाः सेनां सार्वजनिक जग्गा अतिक्रमण यानाच्वंगु दु ।

सुनां अतिक्रमण यानाच्वंगु खः उगु निकायं थुकियात गम्भीर रुपं मकाइगु स्वाभाविक खत । तर राज्यं छाय् थुकियात गम्भीर रुपं मकाल धइगु न्हापांनिसें जनचासोया विषय जुयाच्वंगु जुल । सेना सरकारया पूर्ण स्वामित्वय् मवःनिगुलिं जकं खःला ? जुजुया गुणगान याना वयाच्वंगु सेनां गणतान्त्रिक सरकारया आदेश स्वीकार यायेत लिचिलीगु जकं खःला ? वा सरकार अझ नं सेनाया रवाफ खनाः ग्यानाच्वंगु जकं खःला धकाः चर्चा जुयाच्वंगु खः ।

सामान्य जनतां बिचाः यानाच्वंगु फुक्कं खँ गलत जुयाच्वन । सार्वजनिक जग्गाया सवालय् सेनां कयाच्वंगु नीति हे सरकारं नं नालाच्वंगु जुयाच्वन । अझ सरकार छपलाः न्ह्यःने वनाः सार्वजनिक जग्गा अतिक्रमण यायेगु जक मखु उकियात व्यक्तिया नामय् यंकेगु अले जग्गा प्लटिङ यानाः मीगु ज्यायात वैध यायेगुपाखे लगेजुयाच्वन ।

नकतिनि जक प्रधानमन्त्री, प्रधान्यायाधीश, सभामुख निवास व राष्ट्र बैंक दुगु बालुवाटरया जग्गा व्यक्तिया नामय् वनाच्वंगु तथ्य सार्वजनिक जूगु दु । अन दुगु २८५ रोपनी जग्गा मध्ये ११३ रोपनी भूमाफियातय्सं व्यक्तिया नामय् यायेधुंकूगु तथ्य पिहांवःगु खः । उकी मध्ये नं ८ आना जग्गा नेकपाया महासचिव बिष्णु पौडलया कायया नामय् दु ।

मन्त्रिपरिषदं निर्णय यानाः सरकारी सार्वजनिक जग्गायात व्यक्तिया नामय् यंकेगु छुट बीगु ज्या छखे दुसा मेखे अज्याःगु ज्याय् संलग्न मनूत नं पार्टीया वफादार कार्यकर्ता व नेतातय्सं यानाच्वंगु जुल ।

तथ्य नकनिति जक पिहांवःगु खःसां अज्याःगु सार्वजनिक जग्गायात व्यक्तिया नामय् यंकेत गुदँ न्ह्यः हे मन्त्रिपरिषद्पाखें निर्णय याकूगु जुयाच्वन ।
नेकपाया नेता नापं तत्कालीन प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालया पालय् मालपोत ज्याकूयात तप्यंक जग्गाया श्रेस्ता दाखिला व खारेज यायेगु व दर्ता याये फइगु अधिकार बिउगु खः ।

विक्रम संवत् २०६७ वैशाख ३१ गते मन्त्रिपरिषद्ं थुगु निर्णय यायेधुंकाः धमाधम सार्वजनिक जग्गायात व्यक्तिया नामय् यंकेगु ज्या शुरु जूगु खः । अज्याःगु ज्या मध्ये छगू खः, बालुवाटरया ११३ रोपनी सार्वजनिक जग्गा ।मन्त्रिपरिषदं निर्णय यानाः सरकारी सार्वजनिक जग्गायात व्यक्तिया नामय् यंकेगु छुट बीगु ज्या छखे दुसा मेखे अज्याःगु ज्याय् संलग्न मनूत नं पार्टीया वफादार कार्यकर्ता व नेतातय्सं यानाच्वंगु जुल ।

बिष्णु पौडलया कायया नामं बालुवाटारय् ८ आना जग्गा दुगुलिं वय्कः थुगु विषयय् गुलि दोषी धकाः लिपा मूल्यांकन जुइ । तर अन कित्ताकाट यानाः जग्गा मीगु ज्याय् संलग्न मध्ये छम्ह खः, डा. शोभाकान्त ढकाल । तत्कालीन एमाले व आः नेकपाया नवलपरासीया जिल्ला नेता ।समाजवादया सिद्धान्त व नीति ज्वनाः न्ह्याः वनाच्वंगु प्रमुख छगू दल सार्वजनिक जग्गायात व्यक्तिया नामय् यंकेगु नीति दयेकेगु जक मखु अज्याःगु ज्याय् संलग्न जूपिंत प्रोत्साहान यायेगु ज्यापाखें उदत्त खनेदु ।

व्यक्तिया नामय् सार्वजनिक जग्गा लाःगु यक्व लिपा जूगुसां नकतिनि थुगु बालुवाटरया सार्वजनिक जग्गाया विषयय् तथ्यत पिहांवल । थौं बालुवाटारया थज्याःगु गुलि सार्वजनिक जग्गात भूमाफियातय्सं व्यक्तिया नामय् यायेधुंकल जुइ । अज्याःगु आपालं जग्गाया बारे झी अझ अनभिज्ञ तिनि ।राज्य संचालनया जिम्मा कयाच्वंगु सरकारंनिसें सरकारी कर्मचारीत तकं भूमाफियातय् मुद्दायात ज्वनाः उकियात वैध यायेगु ज्याय् न्ह्याः वनाच्वंगु दु ।

थुकिया अर्थ आः देय् सरकार व कर्मचारीतय्सं संचालन यानाच्वंगु मखुसें भूमाफियातय् एजेण्डाय् न्ह्यानाच्वंगु पुष्टि जुयाच्वंगु दु । म्हिगः राणातय्सं व जुजुतय्सं थनया जमिनयात जबर्जस्ती लुटे यायेगु, अधिग्रहण यायेगु ज्या यानाच्वंगु खःसा थौं सरकारं भूमाफियातनाप जानाः अज्याःगु ज्या यानाच्वंगु दु । थनया भूमिया निंतिं केवल शासन सत्ताय् वइपिं मनूत व शासन याइगु विधि जक पानाच्वन ।

जग्गा लुटे यायेगु झ्वः धाःसा अझ निरन्तर जुयाच्वंगु दु । शासकतय्सं क्यनाच्वंगु व्यवहार स्वयेगु खःसा थनया ऐतिहासिक जग्गा, जमिन फुक्कं छन्हु व्यक्तिया नामय् जुयावनीगु खतरा दु । अले अज्याःगु सार्वजनिक व ऐतिहासिक महत्व दुगु थासं बियाच्वंगु थनया म्हसीका पूर्णरुपं समाप्त जुया वनेफु । आपालं सार्वजनिक पुखूयात ल्हाकाः व्यापारिक प्रयोजनया निंतिं भवन निर्माण यायेगु व अज्याःगु जग्गा व्यापारीतय् ल्हातय् लायेधुंकूगु दु ।

आः ल्यं दुगु सार्वजनिक जग्गा व ऐतिहासिक जग्गा नं भूमाफियातय् कब्जाय् लाइगु खःसा थनया म्हसीका केवल छगू इतिहास जक जुया वनी । इतिहासया रक्षा यायेमाःगु प्रमुख दायित्व दुगु राज्य हे भूमाफियातय् मुद्दाय् तक्यनाः थुकियात सिधयेकेगुपाखे लगे जुयाच्वंगु धइगु झीगु अस्तित्वय् वयाच्वंगु तःधंगु खतराया चिं खः ।

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS