येँ (नेपालभाषा टाइम्स) – विश्व आदिवासी दिवसय् प्रधानमन्त्री बालेन शाह ब्वति मकाःगु खँयात कयाः अर्थपूर्ण रुपय् काःगु दु । आदिवासी दिवसया झ्वलय् न्हापा जूसां प्रधानमन्त्री शुभकामन सन्देश सहित ज्याझ्वलय् ब्वति काइगु खःसा थुगुसिइ प्रधानमन्त्री ज्याझ्वलय् ब्वति मकायेगु जक मखुसें भिन्तुना सन्देश तकं मबिउगुलिइं आदिवासी जनजाति नेतातय्सं असन्तुष्टि प्वंकूगु दु ।
थ्वहे झ्वलय् नेवाः न्ह्यलुवा लिसे नेपालभाषा एकेदेमीया चान्सलर मल्ल के. सुन्दर प्रधानमन्त्रीं आदिवासी दिवसय् ब्वति मकायेगु जक मखुसें भिन्तुना सन्देश तकं मबिउगुलिइ आदिवासी नेतातय्सं बिचाः यायेमाःगु खँ धयादीगु दु ।
वय्कलं नेपालभाषा टाइम्स लिसे खँ ल्हायेगु झ्वलय् वर्तमान सरकारं आदिवासी जनजातियात गुलि महत्व बियाच्वंगु दु धइगु खँ स्पष्ट जूगु धासें आदिवासी आन्दोलन कमजोर जूगु दसि प्रधानमन्त्रीया अनुपस्थित खः धयादिल ।
वय्कलं राजनीतिक रुपं आदिवासी नेतात सक्रिय जुइ मफुगुया लिच्वः कथं वर्तमान अवस्था वःगु खः धासें धयादिल, ‘आदिवासी दिवस न्यायेकेगु धइगु बाजं थायेगु, प्याखं हुइगु, नयेत्वने यायेगु व जातीय वसः पुनेगु बाहेक मेता जुयाच्वंगु मदु ।’
उकथं हे आदिवासी जनजाति उत्थान राष्ट्रिय प्रतिष्ठानाया निमिक्त प्रमुख रामकुमार मादेनं विश्व आदिवासी दिवसय् सरकार गम्भीर जुइमाःगु खःसां नं गम्भीर मजूगु खँ धयादीगु दु ।
वय्कलं नेपालभाषा टाइम्स लिसे खँ ल्हायेगु झ्वलय् धयादिल, ‘विश्व आदिवासी दिवस न्यायेकेगु दायित्व सरकारया हे खः । तर सरकारं थःगु दायित्वं लिचिउगु खनेदु । थ्व खँय् सरकार गम्भीर मजूगु खनेदु । अथे ला उपराष्ट्रपति वःगु दु अथेजुयाः सरकारया हे उपस्थित जूगु कथं कायेमाः ।’
आदिवासी जनजातिया आन्दोलन कमजोर जूगुलिइ जक प्रधानमन्त्रीया सन्देश तकं मवःगु खः कि धइगु न्ह्यसःया लिसः बीगु झ्वलय् वय्कलं थौं कन्हय् आदिवासी जनजातिया आन्दोलन कमजोर जुयाच्वंगु खँ स्वीकार यासें धयादिल, ‘थ्व आदिवाी जनजाति आन्दोलन कमजोर जूगुया दसि नं खः । छाय्धाःसा ताः दत झीसं आन्दोलन यानाच्वनागु मदु ।’
उकथं हे आदिवासी जनजाति नेता कृष्ण भट्टचनं आदिवासी जनजातिया आन्दोलनयात न्हापाया प्रधानमन्त्री उपस्थित जूसां नं आदिवासी मागयात सम्बोधन मयानाच्वंगु खँ धयादीगु दु । वय्कलं धयादिल, ‘सुशीला कार्की प्रधानन्यायाधिश जुयाच्वंगु इलय् आइएलओ १६९, युएनड्रिप लिसे आदिवासी लिसे सम्बन्धित कानुन कार्यान्वयनया निंतिं आदेश बिउगु खः । तर वय्कः प्रधानमन्त्री जूगु इलय् तकं उगु कानुन कार्यान्वयनय् मवः ।’
उकथं वय्कलं वर्तमान प्रधानमन्त्रीया पार्टी हे आदिवासी जनजातिया सवालय् स्पष्ट मजूगु खँ धासें धयादिल, ‘आःया प्रधानमन्त्री उपस्थित जुइगु वा मजुइगु खँ तःधंगु मखु । छाय् धाःसा चुनावया इलय् वय्कःपिनिगु बाचापत्र जक स्वःसां गाः । सछिगू घोषणा पतिइ गनं नं आदिवासी जनजातिया खँ न्ह्यथनातःगु दु ला ? मदु अथे जुयाः थ्व तःधंगु खँ मखु । आःया प्रधानमन्त्री सन्देश मवलं खास हे पाःगु छुं मखु ।’
थ्वहे झ्वलय् ३२ क्वःगु विश्व आदिवासी दिवस म्हिगः तःजिक न्यायेकूगु दु । नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघया नेतृत्वय् भृकुटी मण्डपं न्ह्याःगु ऱ्याली लुमढी (भद्रकाली), लुँहिति, वीर अस्पताल जुयाः खुल्ला मञ्चय् वनाः सभाय् हिउगु खः । ऱ्यालीइ नेवाः, गुरुङ, मगः, थारु, तामाङ, राई लिम्बु लगायत जातीय संघसंस्था थःगु पिनिगु मौलिक भेषाभुषा लिसे सांस्कृतिक झाँकी सहित ब्वति काःगु खः ।
ज्याझ्वलय् मूपाहां उपराष्ट्रपति रामसहायप्रसाद यादवं आदिवासी लगायत सीमान्तकृत समुदायया समानुपातिक प्रतिनिधित्व व राज्यया स्रोत-साधनय् पहुँच सुनिश्चित यायेमाःगु खँ धयादीगु दु । वय्कलं समावेशिता नाराय् जक लिमकुंकूसें राज्यया नीति, योजना, स्रोत व साधनय् समान पहुँचया रुपय् कार्यान्वयन यायेमाःगु खँय् बः बियादीगु दु ।
उकथं हे वय्कलं नेपाःया हिउपाःया आन्दोलनय् आदिवासी जनजातिं महत्वपूर्ण योगदान व बलिदान याःगु धासें समावेशी लोकतन्त्र, गणतन्त्र व संघीयताया स्थापनां तकं आदिवासी जनजातिया अधिकार कायेगु ज्या संघर्षं चूलाःगु खँ धयादीगु दु ।
संविधानं आदिवासी जनजाति लगायत उपेक्षित, उत्पीडित व सीमान्तकृत समुदायया अधिकार सुनश्चित याःगुलिइ उकियात व्यवहारिक कार्यान्वयन थौंया आवश्यकता जूगु खँ नं वय्कलं धयादीगु दु । उकथं हे वय्कलं न्हू पुस्तां थःगु भाषा, संस्कृति व मौलिकताया संरक्षणय् ध्यान बीमाःगु खँ नं धयादीगु दु ।
LEAVE YOUR COMMENTS