असार १० य् भारतं छ्वयाहल कुटनीतिक नोट, विश्‍लेषकतय् द्वपं : ‘सत्ता बचे यायेत प्रधानमन्त्रीं सुचुकल’

येँ (नेपालभाषा टाइम्स) – नेपालं लिम्पियाधुरा, कालापानी व लिपुलेक क्षेत्रयात कःघानाः न्हूगु राजनीतिक नक्सा जारी याःगु विरोधय् भारतं कुटनीतिक नोट छ्वयाहःगु खँ सीदुगु दु ।

राष्ट्रियसभा अन्तर्गतया प्रत्यायोजित व्यस्थापन तथा सरकारी आश्वासन समितिया म्हिगः च्वंगु बैठकय् सभापति रामनारायण बिडारीं भारतया कुटनीतिक नोट वःगु खँ कनादीगु खः । वय्कलं भारतं छ्वयाहःगु कुटनीतिक नोटय् नेपालं जारी याःगु कुटनीतिक नक्सायात भारतं अस्वीकार यानातःगु खँ धयादीगु दु ।

भारतं उगु कुटनीतिक नोट असार १० गते छ्वयाहःगु खःसां नं परराष्ट्र मन्त्रालयं उकिया जानकारी मबिसे गोप्य यानातःगु खः । अथे खःसां नं नेपालं न्हूगु नक्सा जारी यायेधुंकाः भारतीय विदेश मन्त्रालयया अधिकारीपिंसं सार्वजनिक रुपं नेपाःया दाबीयात अस्वीकार याना वयाच्वंगु खः । तर नेपाःयात भारतं कुटनीतिक नोट छ्वयाहयेधुंकाः नं सरकारं उकियात सार्वजनिक मयाःगु खँयात कयाः धाःसा विज्ञतय्सं न्ह्यसः थंगु दु ।

पुलांम्ह परराष्ट्र मन्त्री लिसें परराष्ट्रविद हिरण्यलाल श्रेष्ठं नेपाःयात भारतं पोलिटिकल नोट छ्वयाहयेधुंकाः प्रधानमन्त्री हे अग्रसर जुयाः फुक्कं राजनीतिक पार्टीया नेतातय्त दुथ्याकाः उकिया निंतिं माःगु कुतः यायेमाःगु खः । तर थःगु सत्ता ल्यंकेगु विषयसं जक लिकुनाः भारतं छ्वयाहःगु नोटया बारे जानकारी तकं मबिउगु धासें वय्कलं असन्तुष्टि प्वंकादीगु खः ।

वय्कलं धयादिल, ‘प्रधानमन्त्रीया अध्यक्षताय् फुक्कं पार्टीया परराष्ट्रविद् दुथ्याकाः छगू समिति गठन यायेमाःगु खः । तर अथे मजुल । गुकथं नेपाःया राजनीतिक नक्सा दयेकेगु निंतिं फुक्कं राजनीतिक पार्टी छप्पँ जुल, आः नं अज्याःगु समिति दयेकेगु आवश्यक दु, तर सरकार उखेपाखे मवंसे थःगु सत्ता ल्यंकेगु कुतः जक यानाच्वन ।’

वय्कलं नेपाःया फुक्कं राजनीतिक पार्टीया परराष्ट्र नीति छगू हे जुइमाः धासें आः नेपालं कुतः यायेगु खःसा अन्तर्राष्ट्रिय समर्थन नं दइगु खँ धयादीगु दु। वय्कलं धयादिल, ‘भारतया सम्बन्ध दक्षिण एसियाया आपालं देय् नाप स्यनाच्वंगु दु। थ्व इलय् नेपालं भारत लिसे सम्बन्ध स्यनाच्वंगु देय्लिसे बांलाक स्वापू तयाः न्ह्याःवनेगु खःसा नेपाःयात फाइदा हे जुइ, तर सरकारं थुखेपाखे ध्यान बीफयाच्वंगु मदु ।’

वय्कलं नेपाः व भारतया दथुइ सीमा विवादयात कयाः पोजिसन महिउगु खँ कनादिसें नेपाः व भारतया दथुइ दुगु डेडलक चायेकेगु कुतः यायेमाःगु खँ धयादीगु दु । उकिया निंतिं निगुलिं देय्या प्रधानमन्त्री स्तरीय वार्ता यायेमाःगु खँय् बः बियादिसें वय्कलं धयादिल, ‘सरकार थःगु सीमित स्वार्थया नितिं न्ह्यायेगु पाय्छि मखु, उकिया निंतिं फुक्कं राजनीतिक पार्टीया साथ कायेमाः।’

उकथं हे नेवाः न्ह्यलुवा लिसे राजनीतिक विश्लेषक मल्ल के. सुन्दरं भारतं छ्वयाहःगु नोट स्वभाविक जूगु धासें प्रधानमन्त्री ओलीं भारतयात क्यनाः थःगु स्वार्थसिद्ध यायेत स्वयाच्वंगु द्वपं बियादीगु दु। वय्कलं धयादिल, ‘नेपाःमि जनतायात राष्ट्रवादी भावनाय् बहके यानाः थःगु सत्ता ल्यंकेगु कुतः जक यानाच्वंगु दु। अथे धइगु थःगु सत्ता ल्यंकेगु निंतिं राष्ट्रवादी जुयाच्वंगु जक खः ।’

अथे हे राजनीतिक विश्लेषक राजेन्द्र महर्जनं नं नेपाःया वर्तमान सरकार कुटनीतिक पहल यायेगु स्वयां थःगु सत्ता ल्यंकेगु निंतिं अप्वः केन्द्रीत जूगु द्वपं बियादीगु दु। वय्कलं धयादिल, ‘विवाद वयेवं कुटनीतिक पहल यायेमाःगु खः । तर थन कुटनीतिक पहल यायेगु स्वयां थःत राष्ट्रवादी क्यनेगु ज्या याना जुल, थ्व धइगु छगू कथं भारतयात तंचायेकेगु ज्या खः । राष्ट्रवादी नारां कुटनीतिक सम्बन्ध बांलाइ मखु, झन स्यं जक स्यनी ।’

सीमा विवादयात अन्तर्राष्ट्रिय प्रचलन कथं समाधान यायेमाः धासें वय्कलं भारतयात तंचायेकाः मखु, कन्फिडेन्सय् कयाः समस्या ज्यंकेमाःगु थासय् अखवतं तंम्वयेगु ज्या याःगु द्वपं बियादिल ।

थःगु सार्वभौमिकता सुरक्षा यायेगु झ्वलय् खाली राजनीतिक वक्तव्य बियाः समस्या समाधान मजुइगु खँ कनादिसें वय्कलं धयादी, ‘भारतं कुटनीतिक नोट बीधुंकाः राजदूतयात सःताः उकिया बारे न्यनेकने यायेमाःगु खः, तर अज्याःगु ज्या मयासें नेपाः सरकारं खाली वक्तव्यवाजी जक यानाः जनतायात ध्वं लायेगु ज्या यानाच्वंगु दु, थ्व थःगु सत्ता ल्यंकेगु निंतिं याःगु छगू चाल जक खः ।’

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS