थुगुसी येँया भिंद्यःया गुप्तवास

तेजनारायण महर्जन

येँया भिंद्यःयात गुप्तवासय् बिज्याकीगु जूगु दु । झिंनिदँय् छक्वः भिंद्यःयात गुप्तवास तयेगु परम्परा कथं थुगुसी थ्व हे वइगु चिल्लाथ्व चौथि बुधवाः बहनी द्यःयात गुप्तवासय् बिज्याकेत्यंगु खः । भिंद्यःयात गुप्तवास तयेगु धकाः येँ भिंद्यःत्वाःया देगलय् च्वंपिं द्यःपिंत देगलं क्वकयाः देगःया भचा क्वय्पाखे च्वंगु फल्चाय् बल थें दयेकाः सुनां खनेमदयेक तयेयंकीगु खः ।

भिंद्यःया द्यःपालाः मय्जु नानीशोभा महर्जनया कथं झिंनिदँय् छकः द्यःयात गुप्तवासय् बिज्याकीबलय् देगलय् च्वंपिं निम्हं भिंद्यः मूर्ति लिसें, द्रोपदी, धुसि आजु व धुसि अजिमा यानाः न्याम्हेसितं फल्चाय् तयेयंकी । गुप्तवास च्वनीगु इलय् थुपिं न्याम्हं द्यःया मूर्ति स्यंगु छुं दुसा भिंकेगु याइ, द्यःया ख्वाःपाः न्हूगु दयेकाः लंपुं छायेगु याइ । द्यःया भिंकेज्या क्वचायेकाः द्यःयात हाकनं देगलय् तयेगु हयेगु याइ । थथे यायेबलय् द्यः गुप्तवास च्वनीगु निला स्वला तक जुइफुगु खँ द्यःपाःलाः मय्जु महर्जनं कनादीगु दु । द्यः गुप्तवासय् च्वनाबिज्याइगु इलय् देगलय् च्वंम्ह चिधिकःम्ह भिंद्यःयाथाय् जक पुजा फयेगु ज्या जुइसा देगः दुने सुयातं मछ्वइगु खँ वय्कलं कनादीगु दु ।

भिंद्यः गुप्तवास च्वनीगु ज्याया फुक्क व्यवस्थापन येँदेय्या क्वःने लागाया थकू जुजुपिंसं याइ । येँया भिंद्यःयात दोलखा भिंद्यःकथं माने यानातःगु दु । परापूर्वकालय् दोलखाया राजकुमारी येँया थकू जुजुयात बियाहःबलय् दोलखाया भिंद्यः क्वसः कुबियाः येँय् वःगु धयागु धापू दु । उकिं भिंद्यःया विशेष पुजा आजाया ज्या व व्यवस्थापनया ज्या क्वःनेया थकू जुजु खलःपिंसं याना वयाच्वंगु दु ।

भिंद्यःयात महाभारतकालीन पंचपाण्डवया पात्र भिमसेन नं धायेगु याः । उकिं भिंद्यः गुप्तवास तःगुयात महाभारतया बाखं कथं पञ्चपाण्डव गुप्तवास च्वंगु कथं नं कायेगु याः । तर येँया भिंद्यःयात गुप्तवासय् तइगु परम्परा महाभारतकालिन बाखंलिसे छुं स्वापू मदुगु खँ थकु जुजु खलःया थकालि जयराम मल्लं धयादी । भिंद्यःयात गुप्तवास तयेयंकीगु मू कारण द्यःयात भिंकेगु निंतिं हे खः । ‘झिंनिदँया दुने मूर्ति यक्व स्यनेधुंकूगु, ज्यले धुंकूगु जुइ । थथे स्यंगु, ज्यंगु मूर्ति सकसिनं खंक भिंके ज्या यायेमजिउ धकाः गुप्तवास तयेगु परम्परा वःगु जुइमाः’ वय्कलं धयादी ।

थुगुसी भिंद्यः गुप्तवासय् तयेगु पाः थकू जुजु परिवारया भाजु रामेन्द्र मल्लया जुयाच्वंगु दु । अथेखःसां थ्व ज्या तःजिक यायेमाःगु जूगुलिं थकू जुजु खलःया सकलें जानाः यानाच्वनागु खँ भाजु मल्लं कनादीगु दु ।

थकू जुजु खलःया थाकुलि भाजु जयराम मल्लया कथं हरेक झिंनिदँय् छकः साइत स्वयाः भिंद्यःयात गुप्तवासय् तयेगु याइ । द्यः कुहां बिज्याके न्ह्यः द्यःया न्यास लिकयाः कलश छगलय् थापना यानातइ । थुगु कलश देगलय् हे तयातइ । न्यास लिकायेधुंकाः भिंद्यःलगायत न्याम्हं द्यःपिंत देगःया झ्यालं क्वकायेगु याइ । देगलं निसें फल्चा तकया लँया हाकः ३६५ पलाः दु धाइ । न्हापा न्हापा जूसा द्यः क्वकयाः कुबिया हइबलय् हरेक पलाखय् हँय् छम्ह स्यायेमाः । थुकथं स्वसः व खुइन्याम्ह चिचिधिकःपिं हँय् स्यायेगु याइगु खः । तर थौंकन्हय् अथे पलाः पतिकं हँय् मस्यासे मू मू थासय् जक हँय् स्यायेगु व मेथाय् हँय् ख्येँ जक स्यायेगु याना वयाच्वंगु खँ भाजु मल्लं कनादीगु दु ।

वय्कःया कथं द्यः बल दुने सुनां मखंक तयेधुंकाः न्हियान्हिथं विशेष पुजा यानाः द्यः भिंकेगु, लंपुं छायेगु ज्या याइ । द्यः भिंकेगु ज्या शाक्यतय्सं याइसा लँपुं छायेगु ज्या पुंतय्सं याइ । वज्राचार्य गुरुजुपिंसं पुजाविधिया ज्या याइ । थुपिं ज्या यायेबलय् तःक्वः हे गुह्य पुजा यायेत छक्वःपतिकं छ्वयाभु यानाः भ्वय् यायेमाः । द्यः थतक्वत यायेत स्वाहाने दयेकेगु, सुनां मखंक बल दयेकेगु लिसें द्यःया ख्वाःपाः दयेकेगु, पुजाविधि यायेगु, लंपुं छायेगु, द्यः भिंकेगु ज्या यायेबलय् लखौं तकाया खर्च जुइगु खँ वय्कलं कनादीगु दु ।

भाजु मल्लया कथं थुगुसी नं म्होतिं पीगू पीन्यागू लाख तका खर्च जुइगु अनुमान दु । थुगुसी भिंद्यः गुप्तवास तयेगु निंतिं येँ महानगरपालिकां बजेटया व्यवस्था यायेगु धाःसां गुलि बी धयागु मसिउनिगु खँ नं वय्कलं धयादीगु दु ।

भिंद्यः गुप्तवासय् यंकेगु व गुप्तवासं लित हयेगु इलय् तकया ज्याय् स्थानीय थीथी जातीय समुदायया भूमिका दइ । भाजु मल्लया कथं द्यः गुप्तवास च्वनीगु निसें थहां बिज्याइगु इलय् तक थकु जुजुपिंलिसें, बरे, पुं, गुरुजु, ज्यापु, साय्मिया लिसें सिँकःमितय् भूमिका दइ । बरे, पुं, गुरुजुपिंसं द्यः पुजा यायेगु, द्यः भिंकेगु, लंपुं छायेगु ज्या याइसा ज्यापु, साय्मि, सिँकःमिंपिंसं द्यः थत क्वत यायेत, बल दयेकेत, स्वाहाने दयेकेत ज्या याइ ।

भिंद्यःयात गुप्तवास तयेगु निंतिं वंगु शनिवाः स्थानीय ज्यापु समुदाययापिंसं फल्चाय् सुपौ तयाः सुनां दुने खनेमदइकथं दयेकेगु ज्या याःगु खः । द्यः गुप्तवासय् बिज्याकेगु निंतिं व्यवस्थापन यायेत भिंद्यःत्वाःया तःब्व खलः व योबहाः खलःया ज्यापु समुदायया दुजःपिं च्वनाः कमिटी छगू दयेकाः ज्या यानाच्वंगु दु । कमिटीया दुजः हेराकाजी महर्जनं द्यः कुहां बिज्याकेगु निंतिं स्वाहाने दयेकेगु, द्यः गुप्तवास तयेत बल दयेकेगु ज्या क्वचायेधुंकूगु खँ कनादिल । वय्कःया कथं सिँ, छ्वाली, पं व सःखिपः जक छ्यलाः बल व स्वाहाने दयेकूगु खः । आः द्यः कुहां बिज्याकेबलय् द्यःया मूर्ति मस्यंक क्वत हयेगु निंतिं माःगु तयारी यानाच्वनागु खँ वय्कलं कनादीगु दु ।

थुगुसी द्यः क्वकायेबलय् न्हापा हे क्वःछिनातयापिं मनूतय्त जक द्यः क्वबिइकेगु खँ भाजु जयराम मल्लं कनादीगु दु । थ्वयां न्ह्यःया पालय् न्ह्याम्हं द्यः कुबिइत धकाः वःबलय् द्यः हे स्यंगु खँ लुमंकुसें वय्कलं थुगुसी सुरक्षा घेराय् तयाः जक द्यः क्वकायेगु खँ धयादीगु दु । न्हापा न्हापा द्यः कुहांबिज्याइबलय् स्वये तकं मजिउ धाइगु चलन दुगु खः । द्यः कुहां बिज्याइबलय् लँय् लाःगु छेँया तिकिझ्याः तकं त्वपुकीगु खः । तर वंगु पालं निसें द्यः कुहांबिज्याइबलय् सकसिनं स्वयेखंगु खः ।

गुप्तवासया इलय् द्यःया मूर्ति भिंकेगु, ख्वाःपाः च्वयेगु ज्या सिधयेकाः द्यःयात थत बिज्याकी । थ्व ई धयागु निला निसें स्वला तक जुइफुगु खँ भाजु मल्लं कनादीगु दु । द्यः थहां बिज्याकाः द्यःयात देगलय् गमय् तयेधुंकाः दृष्टि कंकेगु याइ । दृष्टि कंकेगु याइबलय् देगःया न्ह्यःन गद्दाय् म्ये छम्ह चिइगु याइ । थ्व म्ये भिंद्यःया मिखाया चुलिंचू चिइगु याइ । दृष्टि कंकीबलय् भिंद्यःया न्हापांगु दृष्टि सुयात लात वयागु ज्यान वनी धयागु धापू दु । उकिं दृष्टि कंकीबलय् भिंद्यःया मिखाया चुलिंचू म्येय् चिनातइगु खः । न्हापा न्हापा थथे दृष्टि कंकीबलय् भिंद्यःया शक्तिं म्ये क्वःदइ धयागु धापू दु । द्यः देगलय् बिज्याकाः दृष्टि कंकेधुंकाः द्यःया नियमित पुजा न्ह्याइ ।

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS