ने. सं. ११४६ चाैलागा आमै - माँया ख्वाःस्वयेगु

सक्वया पञ्जरांनिसें सम्यक महादान तक

अमृतानन्द वज्राचार्य

सक्व देय्या पञ्जरां थौंकन्हय् थन जुया वयाच्वंगु वजयोगिनी माजुया जात्रा स्वयां पुलां । सक्वया पञ्जरां वज्रयोगिनीया जात्रा स्वयां पुलां धयागु खँ सक्व देय् निर्माण मजूनिबलय् कलिगत संवत् १८१८ न्ह्यः मणिशैल पर्वतय् याना वयाच्वंगु पञ्जरांपाखें सी दु। थनया पञ्जरां वज्रयोगिनीया जात्रा स्वयां पुलां धयागु खँ थन च्वंगु मणिशैल महावदान ग्रन्थय् उल्लेख जुयाच्वंगु दु। उकिं थ्व पञ्जरां हनेगु चलन महामञ्जुश्रीया पालंनिसें हे हनेगु याना वयाच्वंगु धइगु खनेदु। महामञ्जुश्रीनाप स्वापू दुसां थनया जात्रा खड्गयोगिनी जात्रा खः ।

पञ्जरां बारे व थ्व खँग्वःयात दुवाला स्वयेबलय् तसकं विचाः यानाः स्वयेमाःगु खनेदु। थ्व पञ्जरां खँग्वः प+ज्र+या मिले जुयाः वःगु खँग्वः खः । थ्व खँग्वः सक्वया पुलांगु हे भासं उच्चारण यायेगु याना वयाच्वंगु खनेदु। झीगु परम्पराय् जाया तःधंगु महिमा दु। गथेकि पञ्जरां वा पंज्रांयात प = पवित्र, पुण्य, शुद्ध ! पञ्जरांया जा थुइबलय् नीसी यानाः, मिजंतय्सं लुसि ध्यनाः, सँ खानाः, म्वःल्हुयाः, बँ थिलाः जक थुइमाःगु परम्परा दु। नापं जाया महत्व नं उलि हे दु। गथेकि : ह्वःजा, ग्वःजा, द्यःजा, मलःजा, ब्यांजा आदि आदि दु । उलिजक मखु सक्वया गुँ विहारं आगंछेँय् बिज्यानाः गुथि हे हनेमाःगु ‘नेपाः जा’ थौतक नं हना वयाच्वंगु दु ।

सक्व देय्या गुँबहालय् पञ्जरांया द्यःपिं आपालं हे दु। पञ्जरांबलय् जा थुइगु भराय् ग्वःगु छगः कराहि भ्वपुइकातःगु दु। थ्व कराहीयात झीसं द्यःया रुपय् माने याना वयाच्वनागु दु। थ्व कराहिलय् पञ्जरांकुन्हु ‘पञ्जरां जा’ थुइगु याना वयाच्वंगु दु। थ्व कराहि तःक्वः तःक्वः हे छ्यलेगु याना वयाच्वंगु कराहि स्वयाः सी दु ।

झी ससुमांजुयाथाय् वनेबलय् न्यागः जाकि आखे धकाः प्रसादकथं वां मथीक नयेगु चलन आतक नं दनि । अथे हे थुगु कराहिइ नं आखे थेंज्याःगु जाकिया जा थुयाः पञ्जरांकुन्हु गुँबहाःया गुभाजु व बरेजुपिंसं प्रसाद ग्रहण याना बिज्याइगु चलन दु। थुकथं प्रसाद ग्रहण याइगु दिं जूगुलिं थ्व दिंयात कलियुग शुरु जूगु दिं धकाः नं धायेगु याः ।

थनया पञ्जरां येँ देय् नाप ज्वःलाःगु खनेदु। खतुं येँया मरुत्वाःया पीगंननिया ताम्राकार जयमांपिंसं पञ्जरां जा थुयाः सकल गुरुजु व बरेजुपिंत पञ्जरांकुन्हु दान याना वयाच्वंगु दु। थःगु परम्परायात थौंतक नं ल्यंकातःगुलिं वय्कःपिंत सुभाय् बी हे माः । अथे हे सिंख्वःमूबहाःया छगू कवः हे सक्वया वज्रचार्यपिं धइगु नं न्यना । न्हापा न्हापा ‘झ्वःछेँ’यात ‘सक्व छेँ’ धाइ धइगु न्यनातयागु ।

अथे हे मरुसतः अर्थात काष्ठमण्डप नं सक्वया गुँभाजु लिलावज्र वज्राचार्यया तत्वावधानय् दयेकूगु खः धइगु न्यना तयागु दु। थुगु मण्डपय् सक्वया वज्रयोगिनीयात विराजमान यायेगु तातुनाः लिलावज्रपाखें स्वंगुलिं सहर खने दुगु थासय् दयेकूगु जुयाच्वन ।

मरुत्वाःया जःखः सक्व देय्या आपालं मनूत दु। उकिं नेपाल संवत्या प्रवर्तक शंखधर साख्वाः नं सक्वयाम्ह हे खःला धइथें च्वं ! छाय्कि शंखधरं निपा ल्हातं शंख ज्वनातःगु व ‘जि शंखरापुर (सक्व) देसं वयाम्ह’ धकाः क्यनातःगु खःला ? पशुपति परिसरय् शंखधरया झ्वाता दु धाःथें सक्वया विहारय् नं पञ्जरां यानाः दिपंकर बुद्धया प्रतिमा (छ्यं) तया बिउगु खयेमाः । पञ्जरां यातकि दिपंकर बुद्धया मूर्ति तयेमाःगु चलन नं आतकं दु ।

पञ्जरां थेंज्याःगु हे छगू महादान सम्यक महादान नं खः । थ्व सम्यक महादान पर्वय्गोरखाया जुजु पृथ्वीनारायणं जनसम्मान नं कायेत स्वःगु खः । ने.सं. ८९५ (वि.सं. १८३१) य् घ्यःचाकु संल्हूकुन्हु सम्यक न्यायेकेगु धकाः थीथी बहाः बहीया थाकुलिपिंत सःताः खँ ब्याकूगु खः, तर यायेमफुत । नेवाःतय्सं थूगु जा नयेमखु धकाः राजनीति यायेत स्वःगु धासें लगंया धोर्जे छुलि धाःम्हेसित जरिवाना तकं यात । पृथ्वीनारायण शाहं सम्यक न्यायेकेबलय् गोरखाया भासं न्यायेकेमाःगु धाःगु खँ धोर्जे छुलियात पचे मजूगु जुयाच्वन ।

धोर्जे छुलि शाक्यया ग्वाहालि कयाः १८६२ लय् जुजु गिर्वाणयुद्ध शाहयात मूपाहां दयेकाः सम्यक पर्व संचालन याःगु जुल । थ्व हे दिनंनिसें प्यदँय् छक्वः जुया वयाच्वंगु सम्यक पर्व झिनिदँय् छक्वः नेपालय् सम्यक महादान पर्वया नामं न्ह्याःगु जुल ।

थ्व खँ लिपा छकः लिच्छवीकालीन इतिहासयात नं दुवाला स्वयेमाः । वृषदेवया पालय् सक्वया गुँबहाः पूर्णरुपं ध्वस्त जूगु जुयाच्वन । वृषदेवं थुगु विहारयात थःपिंसं हे जिर्णोद्वार याःगु जुयाच्वन । विहारया जिर्णोद्वार यात धाःसा पुण्य प्राप्त जुइगु व थःगु ज्याया कीर्ति नं ल्यनाच्वनीगु जूगुलिं उगु बहाः जिर्णोद्वार याःगु खः । नापं उगु थासय् च्वनाच्वंपिं आपालं गुभाजु व बरेजुपिं थःगु थाय्बाय् त्वःताः मेथाय् हे च्वं वनेधुंकूगु जुयाच्वन । थुपिं गुभाजु व बरेजुपिं सक्वयागु थेंज्याःगु हे बहाः दयेकाः न्ह्यःने कीर्तिपुण्य धकाः नां छुनाः थःपिं सक्वयापिं धकाः छुं थासय् च्वना वयाच्वंगु खनेदु ।

सम्यक महादान व पञ्जरांबलय् ‘फूबरे’ धकाः वनीपिं सक्वया हे गुँबहाःया खः धकाः थौंतक नं धायेगु यानावयाच्वंगु खनेदु। थनया मखंबहालं च्वय् च्वंगु बहाःयात थःने धकाः धायेगु याः । थनच्वंपिंसं ‘फूबरे’ धकाः महर्जन परिवारयात कायेगु यानाच्वंगु दु। थुपिं महर्जन थाय्मदुया वलाछेँय् च्वंपिं खः । थाय्मदुया नारांद्यःयाथाय् चूडाकर्म यानाः फूबरेया पद्वी कयातःपिं थ्व हे महर्जन परिवार खः ।