प्रविधि विकासलिसें अपराधय् वृद्धि

देशय् प्रविधिया विकासलिसें साइबर व मानव बेचविखनया घटनात नं अप्वया वनाच्वंगु दु । लिपांगु इलय् फेसबुक, भाइबर, गुगल थेंज्याmगु सामाजिक संजालय् म्हमसिम्ह मनुखं मेम्ह मनूयात पासा दयेकाः साइबर अपराध व मानव बेचविखनया घटनाय् संलग्न याकेगु क्रम अप्वया वंगु दु ।

सामाजिक संजालमार्फत न्हूगु खाता चायेकाः म्हसिउम्ह मनूया दक्वं विवरण कायेगु, मेपिं मनूतय् व्यक्तिगत प्रतिष्ठाय् लिच्वः लाकेगु नापं मिसा व मस्त खुया मीगु थेंज्याःगु घटनातकं अप्वया वनाच्वंगु दु । प्रहरी प्रधान ज्याकुथिं बिउगु जानकारीकथं साइबर अपराधय् आर्थिक दँ २०७१÷७१ य् ३५, आव २०७२÷७३ य् ४३, आव २०७३÷७४ य् ३२ व आव २०७४÷७५ य् सछिम्ह विरुद्ध मुद्दा चले याःगु दु ।

अथे हे मानव बेचविखन सम्बन्धय् आव २०७१÷७२ य् १८१, आव २०७२÷७३ य् २१२, आव २०७३÷७४ य् २२७ व आव २०७४÷७५ य् ३०८ म्ह विरुद्ध मुद्दा चले याःगु दु । नेपाल प्रहरीं साइबर अपराध सम्बन्धय् थौंकन्हय् महानगरीय अपराध महाशाखां महानगरीय प्रहरी परिसर येँ व केन्द्रीय अनुसन्धान ब्यूरो (सीआबी) मार्फत् मुद्दा चले याना वयाच्वंगु दुसा मानव बेचविखनया क्षेत्रय् देय्न्यंकंया निसः व च्यागू प्रहरी इकाइपाखें मुद्दा चले याना वयाच्वंगु दु ।

फेसबुकय् पासा दयेकेबलय् गज्याःगु स्वभावयाम्ह पासा खः, पासा याये लायकम्ह खः वा मखु, वयागु चरित्र छु खः धइगु सीकाः वा म्हसिउपिंत जक पासा दयेकादिसँ मखुसा फसे यायेफु ।

नेपाल प्रहरीया केन्द्रीय प्रवक्ता शैलेश थापा क्षेत्रीं साइबर अपराधय् दकलय् अप्वः ल्याय्म्ह पुस्ता संलग्न जुयाच्वंगु धयादी । ‘विशेष यानाः १५ निसें १९ दँ दुपिं ल्याय्म्हल्यासे साइबर अपराधय् अप्वः लगे जुयाच्वंगु खनेदु’, वय्कलं धयादिल । तराई लागाय् खुल्ला नाकाया कारणं नं मानव बेचविखन अप्वः जुइगु यानाच्वंगु दु ।

प्रहरीं आव २०७१÷७२ य् १,३७९, आव २०७२÷७३ य् १,६७३, आव २०७३÷७४ य् १,६३० व आव २०७४÷७५ य् २,०७७ मिसा मस्तय्त तराईया थीथी नाकापाखें उद्धार याःगु दु । मनूतय्सं अनावश्यक रुपं म्वाःमदुगु, सुयातं छुं सरोकार मदुगु, अनावश्यक खँ सामाजिक संजालय् ‘पोष्ट’ याइगु कारणं साइबल अपराधया घटना अप्वया वनाच्वंगु प्रहरी प्रधान ज्याकुथिं न्ह्यथंगु दु ।

‘सामाजिक संजालय् निःशुल्क ‘डाउनलोड’ यानादिसँ वा स्वयादिसँ धकाः धयातःगु दु । अनावश्यक खँ स्वयेबलय् वा उकियात ‘डाउनलोड’ यायेबलय् साइबर अपराधया घटना अप्वइगु खः’, प्रवक्ता क्षेत्रीं धयादी, ‘फेसबुकय् पासा दयेकेबलय् गज्याःगु स्वभावयाम्ह पासा खः, पासा याये लायकम्ह खः वा मखु, वयागु चरित्र छु खः धइगु सीकाः वा म्हसिउपिंत जक पासा दयेकादिसँ मखुसा फसे याये फइगु यक्व सम्भावना दु ।’

महानगरीय अपराध महाशाखाया प्रवक्ता लिसें प्रहरी उपरीक्षक नरेन्द्रप्रसाद उप्रेतीं महाशाखाय् दछिया दुने झिंन्यासः स्वयां अप्वः साइबर अपराध सम्बन्धी निवेदन दर्ता जूगु खँ धयादी । ‘प्रविधिया विकास व उकिया प्रयोगलिसें साइबर अपराधया घटनाय् निवदेन बीपिनिगु ल्याः नं अप्वया वनाच्वंगु दु’, वय्कलं धयादिल ।

साइबर अपराधया घटनाय् स्वीन्यान्हु (३५) दुने सत्यतथ्य सूचना संकलन यानाः अदालतय् पेश यायेमाःगु प्रावधान दु । प्रहरी प्रधान ज्याकुथिं फत्तले छगः हे जक कम्प्युटर प्रयोग यायेमाःगु व ‘पेनड्राइभ’ प्रयोग यायेमाःसा न्ह्यागुं कम्प्युटरय् प्रयोग मयायेत सुझाव बिउगु दु ।

साइबर अपराधपाखें मनुखं छेँबुँ हे छखे लाकाच्वनेमालीगु नापं स्कुल कलेज वनेगु त्वःफीगु व उकिं आखः ब्वनेगु स्यनीगु, आपराधिक मनोवृत्ति अप्वइगु नापं आत्महत्या यायेगु घटना अप्वया वनाच्वंगुलिं थज्याःगु अपराधपाखें बचे जुइत महाशाखाया इनाप दु ।

 

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS