उसाँय

न्यासि वनेगु धयागु छगू अज्याःगु गतिविधि खः, गुगु प्रकृतिं छथासं मेथाय् वनेत याकातःगु खः । मनुखं थःगु न्ह्यपु छ्यलाः थुकिया निंतिं तःगू हे विकल्प लुइकूगु दु। गथेकि : कार, बस, ट्रेन आदि । थुकिं यानाः मनूतय् न्यासि वनेगु बन्द धयाथें हे जुयाच्वन । न्यासि वनेगुलिं झीगु म्हयात यक्व हे फाइदा यानाच्वंगु दइ । झीत स्वस्थ यानातयेत नं थुकिं […]

नेवाः समाजय् छ्व क्यलाः दयेकातःगु चुं (छुचुं) या मरि व मेमेगु अनेतने परिकार दयेकाः नयेगु चलन ला दुगु हे जुल, थ्वया लिसें चथाःबलय् छुस्यामुस्या छायेबलय् छ्व सियाः मेमेगु बूबःलिसें तयेमाःगु व सकिमिला पुन्हिबलय् हलिमलि ब्वयेत नं मेमेगु बूबःया लिसें छ्व सियाः (छुस्या) तयेमाः । थथे खयाः नं झी मध्ये आपाःसिनं मसिउगु खँ छता थ्व दु कि […]

थौंकन्हय् म्हो उमेरया मनूतय्त नं मुटुल्वय्, चिनी ल्वय्, उच्च रक्तचाप थेंज्याः गु ल्वचं कयेगु याना हःगु दु । ‘थुकिया कारणत दक्वं झीगु हे ल्हातय् दु’, जनस्वास्थ्य विज्ञतसें धयादी, ‘झीगु जीवनशैलीलिसे स्वानाच्वंगु खः दु । झीगु आनीबानी, रहनसहन, नसात्वँसाया खँ, व्यायाम मयायेगु व मेगु दकलय् तःधंगु समस्या धइगु तयारी नसाज्वलं नयेगु खः ।’ वय्कःपिनिगु धापूकथं जीवनशैलीलिसे स्वानाच्वंगु खँत दक्वं […]

मस्त हे झीगु भविष्यया बः खः । मस्तय्त बांलाक ब्वलंकेफत धाःसा वयागु भविष्य हे बांलाना वनी । उकिं झीसं नकेगु, त्वंकेगु, पुंकेगुया नापनापं मस्तय्त जुइ यःगु थीथी किमिसया ल्वय्या विषयलय् नं सिइकातये तसकं आवश्यक खनेदु । गुगुं ल्वय् बुसांनिसें प्यदँ न्यादँया दथुइ जुइसा गुगुं ल्वय् स्कूल वनीगु उमेरय् जुइ । मस्तय्त जुइगु अनेतने ल्वय् मध्ये रुमेटिक ज्वरो, रुमेटिक मुटु […]

कुन्हूयात संस्कृत घृतकुमारिका, हिन्दीं ग्वारपाठा नेपालीं घिउकुमारी व अंग्रेजी एलोबेरा (Alovera) धाइ । कुन्हू झीथाय् न्ह्याथासं दु । अप्वः थें फि वगरय् व खुसि सिथय् सिथय् लाःगु जग्गाय् बुयावइ । झी नेवाःतय् छेँय् अप्वः थें कुन्हूमा छमा नं गमलय् पिनातःगु दइ । कुन्हूया धयागु छगू कथं हाया हः जक दइगु मा खः । साधारण तयाः निगू फूट तक ताःहाकःगु व […]

दुरुं झीत शक्ति बीगु जक मखु, बांलाकेगु ज्या नं याइ । दुरुइ प्रोटीन, क्याल्सियम व चिल्लो दुगु तत्व यक्व दइ, गुकिं म्हयात बांलाकेगुया लिसेलिसें ख्वालय् नं चमक दयेकाबी । गथे दुरु न्हिं न्हिं त्वनाच्वन धाःसा म्ह्यात बल्लाकीगु खः, अथेहे दुरु सौन्दर्य नं थकायेगु ज्या याइ । दुरु जक मखु, दुरुया क्रीमं वं बुलेगुली नं फाइदा यक्व दु । आः […]