वनस्पति लोप जुल कि ज्ञान नं लोप जुइ
यल – विश्वं वनस्पति जक मखसे परम्परागत ज्ञान नं लोप जुया वनीगु खतरा अप्वया वंगु धासें सरोकारवालां चिउताः प्वंकूगु दु । विश्वं वनस्पति लोप जुया वनीगु खतरा अप्वया वंगुलिं थुकिया संरक्षणया निंतिं विश्व समुदाय हे न्ह्यचिलेमाःगु खँय् वनस्पतिविद् प्राज्ञ डा. तीर्थबहादुर श्रेष्ठं बः बियादिल ।
म्हिगः थन जूगु ‘नेवाः नखः व संस्कारय् वनस्पति सफू’या उलेज्या यासें प्राज्ञ श्रेष्ठं उकथं चिउताः प्वंकादीगु खः । वनस्पतियात प्यखेरं आक्रमण जुयाच्वंगु धासें वय्कलं धयादिल, ‘स्वां–सिमा पीवं जक प्रकृतिया संरक्षण जुइ धइगु मदु, स्थानीय वनस्पतिया अन्त्य यानाः पिनें हःगु वनस्पतिं जक नं वातावरण सुरक्षित जुइमखु ।’
प्राज्ञ श्रेष्ठं स्थानीय महत्वं जाःगु वनस्पति मुक्कं देय्या हे म्हसीका खः धासें वय्कलं नेपाःया वनस्पतिं विश्वय् हे ब्यागलं म्हसीका न्ह्यब्वयेफु धयादिल । ‘भाषा, संस्कृति व संस्कारं नं वनस्पति संरक्षणया निंतिं बः बियाच्वंगु दु’ वय्कलं धयादिल, ‘पिनें हःगु वनस्पतिं संस्कृति व संस्कारलिसें भाषाय् नापं हरेक क्षेत्रय् खतरा लाकी ।
उकिं नेपाःया वनस्पति संरक्षण यायेगु खँय् लिपाथ्यंकंया निंतिं सोच दयेकाः न्ह्याः वनेमाः ।’नेपालभाषा केन्द्रीय विभागया प्रमुख प्रा. डा. ओमकारेश्वर श्रेष्ठं नेवाः नखःचखः व संस्कारय् वनस्पति सफूयात मात्र सफूया रुपय् जक काये मजिउ धयादिल । वय्कलं सफुती नेपालभाषालिसें खस्, अंग्रेजी व वैज्ञानिक नां नं दुथ्याकातःगुलिं थ्व नेवाः सभ्यताया ज्ञानकथं नं कायेमाः धयादिल ।
वय्कलं पितब्वज्या जूगु सफू नेवाःतय् दथुइ ल्यनाच्वंगु ज्ञान नेवाःतय् निंतिं जक मखसे विश्वया निंतिं उपहार जूगु धासें थुकियात लिपिवद्ध याना यंके फत धाःसा अध्ययन अनुसन्धान याइपिनिगु निंतिं लुखा चालूगु विश्वास प्वंकादिल । सफूया च्वमि डा. निर्मला जोशीं वनस्पतियात स्वांसिमाया रुपय् जक कायेगु स्वयां नं प्रकृति व विज्ञानयन ह्वंगःकथं कायेमाः धयादिल ।
नेवाःतय् दथुइ ल्यनाचवंगु वनस्पतिया ज्ञान व सभ्यता ब्वयेत हे थम्हं उगु सफू च्वयागु जानकारी बियादिसें वनस्पति संरक्षणया निंतिं तत्काल योजना दयेकाः न्ह्याः वनेमाःगु वय्कःया धापू दु । ज्याझ्वलय् सफूया मेम्ह च्वमि प्रा. डा. सुन्दरकृष्ण जोशीं नं थःगु नुगःखँ तयादीगु खः ।
LEAVE YOUR COMMENTS