यलया बुद्धजयन्ती छपुलु

 किशोर वज्राचार्य

थनिं २६४७ दँ न्ह्यः नेपाःया पश्चिमी लागाया लुम्बिनी उद्यानय् अबु शुद्धोधन व मां मायादेवीया क्वखं जन्म जुया बिज्याःम्ह सिद्धार्थ राजकुमारं नीगुदँया उमेरय् गृह त्याग यानाः खुदँतक मानव जगत जक मखु सकल प्राणी जगतया हे उद्धार यायेगु हेतुं अनवरत तपस्या व ध्यान भावना यानाबिज्यात । अनंलि ३५ दँया उमेरय् बुद्धत्व पद लाभ प्राप्त याना बिज्यायेधुंकाः ४५ दँ तक दुःखकष्ट भोग यानाः थः शिष्य भिक्षुपिंत गां गामय्, नगरय् थम्हं प्राप्त यानागु ज्ञानया मत च्याकाः मनूतय् मनय् यचुगु चेतनाया जः खयेकेत चारिका यानाबिज्यात । सकल मानव जगतया उद्धार यानाबिज्यात ।

वसपोल तथागतयात लुमंकाः वा स्मरण यानाः शील आचरण पालना याये फयेके धर्मया चेतना थनाबिज्यात । मनू जुयाः जन्म जुसेंलि मृत्यु जक मखु, जीवनय् नं अनेक दुःख नापनापं वइगु जुल । व हे दुःख, कष्ट चिइकाः सुखं च्वने फयेकेत वसपोल भगवान शास्तां तन, मन व वचनं जुइगु अकुशल कर्मपाखें लिचिले सयेकेमाः । उकियात त्याग याये फयेकेमाः धयाबिज्यात । दिव्य ज्ञान न्यनाः आचरणय् छ्यले फत धाःसा मार्गफलय् लाइ धइगु उपदेश कना थकल । मन बल्लाकाः अधिस्थान यात, फुसा लछिया निक्वः अष्टशीलय् मफुसा पंचशीलय् च्वनाः थःपाखें जुइगु अकुशल कर्म तापाकाः च्वनेगु भिं ।

खय्तला धाये अःपु, याये तसकं थाकु । अथे खःसां फयांफक्व थ्व खँयात मनन यानाः वसपोलयात शिरय् तयेगु मखु, झीसं नुगलय् तये सयेके नु, नुगलय् तये फयेके नु धइगु सन्देश ज्वनाः झीसं त्वाः त्वालय् पालंपाः बुद्धजयन्ती हनेगु पाः कयाः वसपोल तथागत भगवान बुद्धया जन्म, संबोधी ज्ञान व महापरिनिर्वाण प्राप्त जुयाबिज्याःगु दिंयात स्वांयाःपुन्हि धकाः अतिकं हर्षोल्लसापूर्वक हना वयाच्वनागु दु । वसपोल तथागतया ज्ञानयात मनन यायेगुपाखे वसपोलया दिव्योपदेशयात अगिंकार यायेगुपाखे नुगः क्वसायेकेगु धइगु हे वसपोलया गुणस्मरण यायेगु खः । वसपोलया दिव्य ज्ञान व दिव्योपदेशया गुण स्मरण यायेगु व वसपोलयात धाथें आचरणपाखें पुजा यानाः दँय्दसं थें थुगुसी नं २५६७ क्वःगु स्वांयाःपुन्हि तःजिक हने । थ्व सकसितं जिगु दुनुगलंनिसें इनाप जुल ।

थुकथं थीथी ज्याझ्वः यानाः वसपोल तथागतयात त्रिसंयोग चूलाःगु दिंया रुपय् यलय् नं दँय्दसं स्वांयाःपुन्हि थीथी ज्याझ्वः यासें थौंतक नं मदिक्क हना वयाच्वंगु जुल । यलय् आतकया दुने स्वांयाःपुन्हि पाः कयाः हनेधुंकूगु विहार व त्वाःया नां छसिकथं थन न्ह्यब्वयेगु कुतः याये ।

यल देशय् दकलय् न्हापां विश्वय् नांजाःगु हिरण्यवर्ण महाविहारं बुद्ध संवत् २४९६ दँय् हंगु जुल । अनंलि बु.सं. २४९७ य् निक्वःगु व २४९८ य् स्वक्वःगु स्वांयाःपुन्हि नं हिरण्यवर्ण महाविहार नागबहाल हे न्यायेकूगु जुल । थुकथं शुरुनिसें स्वदँतक छसिकथं हिरण्यवर्ण महाविहारं स्वांयाःपुन्हि पाः कयाः न्यायेधुंकाः वयां लिपा रुद्रवर्ण महाविहार, ओकुबहाः (बु.सं. २४९९), विश्वशान्ति विहार, गाःबहाः (बु.सं. २५००), न्याखाचुक (बु.सं. २५०१), हःखा त्वालं (बु.सं. २५०२) पाः कयाः न्यायेकूगु जुल ।
वयां लिपा बु.सं. २५०३ निसें २५०४ य् हाकनं हिरण्यवर्ण महाविहार नागबहालं हे स्वांयाःपुन्हिया पाः कयाः हंगु खःसा बु.सं. २५०५ य् रुद्रवर्ण महाविहार, बु.सं. २५०६ य् न्याखाचुक व बु.सं. २५०७ य् हाकनं हिरण्यवर्ण महाविहारं हे पाः कयाः स्वांयाःपुन्हि हंगु खः । बु.सं. २५०८ य् यशोधर महाविहार (बूबहाः), बु.सं. २५०९ लय् पद्मावति महाविहार (नःबहाः), बु.सं. बु.सं. २५१० य् श्रीवच्छ महाविहार (श्रीबहाः), बु.सं. २५११ य् रत्नाकर महाविहार (हःखबहाः), बु.सं. २५१२ य् दत्तनाम महाविहार (दौबहाः), बु.सं. २५१३ य् सप्तपुर महाविहार (चिकंबही), बु.सं. २५१४ य् रुद्रवर्ण महाविहार (ओकुबहाः), बु.सं. २५१५य् दीपावति नगर (गुइत), बु.सं. २५१६ य् सुरश्चन्द्र महाविहार (न्हाय्कंबही), बु.सं. २५१७ य् मयुरवर्ण महाविहार (भिंछेबहाः), बु.सं. २५१८य् विश्वमैत्री विहार (मंगः), बु.सं. २५१९ य् गुसिंगाः, क्वपुंद्वँ व बु.सं. २५२०य् अक्षेयश्वर महाविहार (पूच्वं) पाः कयाः स्वांयाःपुन्हि तःजिक हंगु जुल ।

थुकथं हे बु.सं. २५२१ निसें २५५० तक छसिकथं मणिमण्डप महाविहार (धपगाःबहि), हिरण्यवर्ण महाविहार (नागबहाः), यशोधर महाविहार (बूबहाः), रुद्रवर्ण महाविहार (ओकुबहाः), न्याखाचुकं , वज्रकीर्ति महाविहार (वंबहाः), अक्षेश्वर महाविहार (पूच्व), जय मनोहर महाविहार (सुबहाः) वैशवर्ण महाविहार (गुजिबहाः), ललितवन महाविहार (क्वन्तिबही), हःखा त्वाः, छाय्बहाः, अक्षेश्वर महाविहार (पूच्व), युवक बौद्ध मण्डल (किन्हूबही), श्रीवच्छ महाविहार (सिबहाः), हिरण्यवर्ण महाविहार (नागबहाः), यशोधर महाविहार (बूबहाः), रुद्रवर्ण महाविहार (ओकुबहाः), अक्षेश्वर महाविहार (पूच्व), रत्नाकर महाविहार (हखबहाः), हिरण्यवर्ण महाविहार (नागबहाः), मयुरवर्ण महाविहार (भिन्छेबहाः), लोकाकीर्ति महाविहार (नःबही), बौद्धजन विहार (सुनागू), हिरण्यवर्ण महाविहार (नागबहाः), यम्पी महाविहार (ईबही), यशोधर महाविहार (बूबहाः) व रुद्रवर्ण महाविहार (ओकुबहाः), यशोधर महाविहार (बूबहाः) व भाष्करवर्ण महाविहार (न्याखाचुकं) पाः कयाः स्वांयाःपुन्हि मदिक्क हनेधुंकूगु जुल ।

बु.सं. २५५१ नेपाल बौद्ध परिषद व स्वंगः चिभाः टोल सुधार समिति , (ख्वाय्बहिलिं) मंकाःकथं पाः कयाः स्वांयाःपुन्हि हंगु खःसा अनंलि बु.सं. २५५२ निसें २५६४ तक छसिकथं युवक बौद्ध मण्डल (किन्हूबही), टंगल टोल सुधार समिति (तंगः), वैशवर्ण महाविहार–गुजिबहा), हःखा टोल सुधार समिति (हःखा), हिरण्यवर्ण महाविहार (नागबहाः), यशोधर महाविहार (बूबहाः), पद्मावति महाविहार (नःबहाः), युवक बौद्ध मण्डल (किन्हूबही), श्रीवच्छ महाविहार (श्रीबहाः), रत्नाकर महाविहार (हखबहाः), दत्तनाम महाविहार (दौबहाः) व सप्तपुर महाविहार (चिकंबही) पाखें स्वांयाःपुन्हिया पाः कयाः हनेगु ज्या जुल ।

बु.सं. २५६४ लय् कोरोना ल्वय्या संक्रमणया कारणं रुद्रवर्ण महाविहार (ओकुबाहाः)पाखें छुं विशेष ज्याझ्वः व नगर परिक्रमा मयासे विधि पूवंकेकथं जक हंगु खःसा बु.सं. २५६५ लय् दीपावति नगर, गुइत त्वालं नं कोरोनाया कारणं औपचारिकता जक पूवंकेकथं स्वांयाःपुन्हि हंगु खः । थगुने बु.सं. २५६६ सुरश्चन्द्र महाविहारं पाः कयाः हंगु खःसा थुगुसी २५६७ क्वःगु स्वांयाःपुन्हि मयुरवर्ण महाविहार (भिन्छेबहाः)पाखें हनेत्यंगु दु । थुगुसी मयुरवर्ण महाविहारं दकलय् न्हापां पाःकयाः स्वांयाःपुन्हि हंगु न्यय्दँ क्यंगु लसताय् स्वर्णजयन्तीकथं हनेगु तयारी यानाच्वंगु दु ।

थनथाय् न्ह्यथनेबहगु छता खँ बुसं. २५४५ य् स्वांयाःपुन्हि हंगु नागबहाःया पालंनिसें छसिकथं मदिक्क स्वर्ण जयन्तीकथं न्ह्याना वयाच्वंगु जुलसा थुकथं थ्व गनतक न्ह्याः वनी धइगु स्वये ल्यं दनिगु हे जुल ।

दकलय् लिपा हाकनं छक्वः बु.सं. २५६७ क्वःगु स्वांयाःपुन्हिया लसताय् देश विदेशय् च्वनाच्वंपिं सकल दाजुकिजा तःकहेंपिंत सुख, शान्ति चूलायेमा, वसपोल तथागतया ज्ञान व दिव्योपदेश मनन यानाः न्ह्याः वने फयेमा धासें सकसितं स्वांयाःपुन्हिया भिंतुना । भवतु सब्ब मंगलम् ।

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS