मजिपाः लाखेया बाखं

#रविन्द्र वज्राचार्य

नेवाः बस्ती दुगु लागाय् येँय् जक मखु येँनं पिने नं यक्व थासय् थीथी जात्रा, नखःचखःया इलय् थीथी लाखे पिहां वइगु जुयाच्वंगु दु । येँयाः जात्रा सुरु जुइ न्ह्यः भाद्र द्वादशीकुन्हु यःसिं थनेधुंकाः निसें च्यान्हु तक मजिपाः त्वालं लाखे पिहांवइ । ह्याउँगु वर्णया, ताताहाकःगु सँ, धंवा निपु पिहां वःम्ह ग्यानापुसे च्वंम्ह लाखे (राक्षस) प्रकृतियाम्ह जूसां थ्व लाखेया प्रवृति धाःसा मनूतय्त हानी नोक्सानी यायेगु मखुकि अःखबतं मनूतय्त ग्वाहालि व रक्षा यायेगु खः ।

अथे हे प्याखं ल्हुयाः मस्तय्त न्ह्यइपुका बीम्ह जूगुलिं लाखेयात शान्त भैरब नं धायेगु याः । येँया जात्राबलय् कुमारी माजुयात लं क्यनेत व रक्षार्थ रथया न्ह्यः न्ह्यः वनीम्ह थ्व लाखे जात्राया छम्ह आकर्षक पात्र नं खः । मजिपाःया रंजितकार (छिपा) तय्सं जक मजिपाः लाखे पिकायेगु याइ ।

लाखे प्याखं हुलीम्हेस्यां निश्चित बाजं व तालय् झ्यालिंचा ज्वनेत विशेष किसिमं थःगु प्रतिभा क्यनेगु याइ । लाखे जुइत थीथी नियम दुने च्वनाः पुजा यानाः जुइमाः । लाखे जुइत इच्छा जक दयां मगाः, धैर्य, शक्ति, सहनशीलता व उर्जा नं मदयेकं मगाः । लाखे प्याखं हुलीबलय् लाखे ख्वाःपाः, जामा, घंघला दक्कं यानाः ४० किलों मल्याक क्वबुइमाः ।

उपाकु वनेगु इलय्, कुमारी माजुया रथ सालीगु रुटय् गिटी, अप्पा, नकिं, खा टुक्रा दयाच्वनीगु लँय् लाकां मन्ह्यासे जुइमाः, गुकिं यानाः तुतिइ घाः लाइगु जुइ । तर लाखे जूम्हेस्यां लाखेआजुया शक्तिया प्रभावं छु हे चाइमखु । लाखे गथे यानाः देशय् दुहां वल धयागु विषयय् श्री लाखे आजु जात्रा व्यवस्थापन समाजया सचिव राम रंजितं बःचाहाकलं पुलांगु बाखं थथे कनादिल– ‘न्हापा परापूर्वकालय् येँ देशय् तःदँ तक वा मवयाः अनिकाल जुल, थनयापिं जनतायात यक्व दुःख कष्ट जुल ।

जनता सकलें जुजुयाथाय् वनाः दुःख कष्टं मुक्त यायेत बिन्ति याःवन । जुजुं तान्त्रिक गुरुजुपिंत सःताः गथे यानाः देशय् वर्षा मजूगु धकाः न्यनेकने यात । तान्त्रिक गुरुजुपिंसं सिद्धी व साधना याना स्वयाः देशय् वर्षा जुइकेगु नितिं श्री तलेजु भवानीयात सःताः थन हलकि वर्षा नं जुइ, देशय् यक्व बांलाइ धकाः जुजुयात बिन्ति यात ।

तत्पश्चात जुजु तान्त्रिक गुरुजुपिं व स्थानीय जनता मुनाः छगू पुचः दयेकाः श्री तलेजु भवानीयात हयेगु लागि उजं बिल । गुरुजुपिनि पुचः तलेजु भवानी मातायात हयेगु लागि महिनौं महिना, जंगल, पहाड, खुसिया लँ छिनाः तःतःजाःगु पहाड दुगु थासय् थ्यन । अन गुफा खनेदत । गुफाया प्रवेशद्वार पिने तसकं ततःसलं हालाच्वंगु सः वल ।

दुने स्वःबलय् गुरुजुपिनि पुचः थारान्हुल । दुने ला राक्षसतय्गु बस्ती दुगुु लानाच्वन । राक्षसतय्स पशुत नयाच्वंगु, द्यना च्वंगु, कुस्ती म्हिताच्वंगु, थःथःगु तालय् मस्ति यानाच्वंगु खनेवं पुचःयापिं मनूत बिसिउँ वनेत स्वल । तर तान्त्रिक गुरुजुपिंसं ग्याये म्वाः धकाः हौसला बियाः तान्त्रिक गुरुजुपिंस मन्त्रसिद्धि यानाः गुफा दुने जाकिं कयेकाछ्वल ।

छुं ई लिपा दक्व राक्षसत मस्त न्ह्यः वयेकाः अचेत जुल । अले उगु पुचः गुफा दुने दुहां वनाः स्वःगु इलय् छथाय् तसकं जल्ल थीगु थासय् थ्यन । अन श्री तलेजु भवानीं आसन यानाबिज्याना च्वंगु जुयाच्वन । गुरुजुपिंसं वसपोलयात बिन्ति यानाः दक्व खँ बेलिबिस्तारं कन । तलेजु भवानीं ‘जि वये मजिउ, तर जिगु प्रतिक जिगु खड्ग ज्वना हुँ, थ्वयां लिपा देशय् जूगु दक्व दुःख कष्ट चिला वनी’ धकाः उजं बियाबिज्यात ।

उगु पुचलं देशय् लिहां वनेत जंगल, पहाड, खुसिया लँय् जंगली जनावरतय्गु त्रास दुगु खँ कन । श्री तलेजु भवानीं तःधिम्ह, ग्यानापुसे च्वंम्ह राक्षसयात सःताः उगु पुचःयात सुरक्षित कथं देशय् त्वःता वयेत उजं बिल । तर उगु पुचः झन् ग्यानाः तलेजु भवानीयात बिन्ति यात, ‘थ्व राक्षसं लँय् जिमित स्यानाः नयाबी, थ्व ला झन ग्यानापु’ धाल ।

तलेजु भवानीं ‘ग्याये म्वाः, थ्व राक्षस जिगु रक्षा याइम्ह रक्षक खः । वं छुं हानी नोक्सानी याइमखु’ धासें धुक्क जुयाः वनेत उजं बिल । राक्षस नापं तुं पुचः येँ देशय् लिहां वल ।थाय्थासय् राक्षसं न्ह्यइपुक थःगु हे तालं प्याखं हुलाः सुरक्षित कथं येँ देय्या सिमानाय् थ्यंकाबिल । राक्षसयात ‘छ थन हे च्वनाच्वँ’ धयाः अनतुं त्वःताः पुचःया सकलें जुजुयाथाय् वनाः श्री तलेजु भवानीं बियाहःगु खड्ग लःल्हात ।

अले विधिपूर्वक स्थापना यायेवं देशय् वर्षा जुयाः अनिकाल चिलावनाः सहकाल सुरु जुल । जनतां उत्सव यात । तर तान्त्रिक गुरुजुया पुचलं थः नापं ब्वनाहःम्ह राक्षसयात धाःसा ल्वःमंकल । छुं ई लिपा छम्ह गुरुजुयात नापं वःम्ह राक्षस लुमन । दक्व पुचः राक्षसं छुं उत्पात मचे यात ला धकाः थःपिंसं त्वताः तयागु थासय् वनाः स्वः वन ।

राक्षस अनतुं च्वनाच्वंगु खनाः उमिसं राक्षसयात थःगु थासय् लिहां वनेत इनाप यात । तर राक्षसं जि लिहां वने मखु, जि थन हे च्वनेगु इच्छा दु धकाः जिद्धि यात । गुरुजु पुचलं जुजुयाथाय् वनाः दक्व खँया बेलिबिस्तार यात । जुजुं अथे खःसा व राक्षसं मनूतय्त हानि, नोक्सानी याइकि मयाइ, वयागु स्वभाव स्वयाः जक देशय् दुकायेगु धकाः आज्ञा बिल ।

तान्त्रिक व स्थानीय मनूतय्सं राक्षस च्वनाच्वंगु थासय् राक्षस द्यनाच्वंगु इलय् मचा छम्हेसित छ्वयाः हायेके बिल । लाखेनं मचायात लित्तुलिनाः ज्वन, तर छुं हे हानी नोक्सानी मयाः । अले तिनि थ्व राक्षसं मनूतय्त छुं हानि याइमखु धयागु सिइकल ।

लिपा वयात देय् व जनताया कल्याण याये धकाः बचं ल्हाकाः देशय् दुकाल । राक्षसं मनूतय् बस्ती दुने च्वनाः ग्वाहालि व रक्षा यायेगु ज्या यानाच्वन । राक्षस ला व ख्येँ तसकं यःम्ह व नइम्ह जूगुलि मनूतय्सं राक्षस मधासे लाखे धकाः नां छुनाबिल ।

 

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS