All for Joomla All for Webmasters

ने.सं. ११३६ यंलागा अष्टमी

÷नेपाः पार्टीया चुनाव प्रचार ज्याय् येँ मनपाया नगर प्रहरीं पंगः थनेगु कुतः याःगु दु । थनया बालाजुस्थित माछा पोखरी लागाय् थौं कोणसभा यासें पर्चा इनेगु ज्या जुयाच्वंगु इलय् अन खटे जुयाच्वंम्ह छम्ह नगर प्रहरीं थन पर्चा इने दइ मखु धकाः पं वःगु खँ पार्टीया अध्यक्ष लिसें उम्मेदवार डा. विजय सैंजुं कनादीगु दु । थन पर्चा इने मजिउ धइगु खँ आचार संहिताय् च्वयातःगु मदु, सुनां इने मजिउ धाःगु धकाः न्यंबलय् उम्ह नगर प्रहरीं ‘च्वय्या आदेश हे थथे दु’ धकाः लिसः बिउग खँ नं धाःगु दु । अन चुनाव प्रचार यायेगु ज्याय् छुं ई नगर प्रहरीलिसे विवाद जूगु खँ कँसें नेपाः पार्टीं पंगः थनेगु कुतःया आलोचना यासें खेद प्वंकूगु दु ।

चुनाव प्रचारय् वनाच्वंगु गाडीयात थौं सुथय् नं बम आक्रमण यानाः क्षतिग्रस्त याना बिउगु दु । बारा जिल्लाया सिमराय् नेपाली कांग्रेसया उम्मेदवारं छ्यलाच्वंगु छगः गाडीइ प्रेसर कुकर बम मुइकूगु खः । अनया क्षेत्र नं. ४ (क) या प्रदेश सभा उम्मेदवार ओमकृष्ण कार्कीं छ्यलाच्वंगु बा. १४ च ६६३३ नम्बरया गाडीइ बम मुइकूगु खः । अनया वन कार्यालयया लिउनेसं पार्किङ याना तःगु उगु गाडी बमं कयाः क्षति जूगु दु । बम मुइकूपिंत धाःसा अझ नं ज्वने मफुनिगु खँ धाःगु दु । खालीगु गाडीइ बम मुइकूगु जुयाः छुं मानवीय क्षति धाःसा मजू ।

अथे हे थौं चैनपुरय् नं थौं सुथय् छगः गाडीइ मि तया बिउगु दु । चुनाव प्रचारय् वनेत तयार जुयाच्वंगु उगु गाडीइ मि तयाः क्षतिग्रस्त याना बिउगु खः । बाम गठबन्धनया चुनाव प्रचारय् वनेत्यंगु स्थानीय अनिस शाक्यया उगु गाडीइ अज्ञात मनूतय्सं मि तया थकूगु खः । मि तःपिंत म्हसीके धाःसा मफुनि ।थ्व पुचलं दकलय् न्हापां हे माओवादी केन्द्रया सशक्त उम्मेदवार जनार्दन शर्मायात लक्षित यासें बम आक्रमण याःगु खःसा वयां लिपा कांग्रेस व एमालेया नेतातय्त नं आक्रमण शुरु याना हःगु खः । म्हीग रौतहटय् याःगु आक्रमणय् लानाः न्हय्दँ दुम्ह मचा सहित च्याम्ह मनू घाःपाः जूगु खः । घाःपाः जूपिंत येँय् हयाः वासः याकातःगु दु । थ्व आक्रमणं यानाः उम्मेदवारत गामय् वनेत हे ग्यानाच्वंगु दु ।

लुखाखरुइ थ्यनाच्वंगु चुनावय् नेवाःतय् सरोकारया खँ छु जुइ ? खतुं थुकिया विषयय् ताः ई न्ह्यः हे नं चर्चा मजूगु मखु । खास यानाः नेवाः सरोकारया खँयात राजनीतिक रुपं न्ह्यःने तयेमाः धकाः नीस्वंगु नेपाः राष्ट्रिय पार्टीपाखें थ्व विषय ल्ह्वनेज्या याःगु खः । वयां लिपा थ्वहे विषयय् छपुचः नेवाः न्ह्यलुवापिंसं नं सरोकार क्यनाः सहलह ब्याकेगु ज्या याना हःगु दु । खतुं आः न्ह्यानाच्वंगु राजनीतिक धारयात स्वयेगु खःसा नेवाः लगायत छुं नं आदिवासी जनजातिया मुद्दायात आः राजनीतिं थियाच्वंगु खने मदु । गुगुं इलय् पहिचानयात हे थःगु मू राजनीतिक मुद्दा धया जूगु राजनीतिक पार्टीत हे आः ‘आर्थिक क्रान्ति’ या झण्डा ज्वनाः ब्वाँय् वनेधुंकल ।

ल्यं दुगु पार्टीत आः पहिचानया झण्डायात संसद भवनया गजुली ब्वयेके फइगु हैसियतय् मदु । थज्याःगु अवस्थाय् आः चुनावया न्ह्यःने नेवाःतय् सरोकार थ्व थ्व खः धकाः क्यना जुइगुया छु अर्थ धाइपिं नं मदुगु मखु । व नं छगू हद तक गलत खँ ला मखु । तर आः परिस्थिति झीगु पक्षय् मदु धकाः झीसं थःगु पहिचानया मुद्दा त्वःता हे छ्वयेगु खः ? आः नेवाःतय्सं हानं आन्दोलन यानाच्वने म्वाःल धकाः सुम्क हे च्वना छ्वयेगु खः ? थ्व अहम् न्ह्यसः नं झीगु न्ह्यःने दु । उकिं थ्व इलय् नेवाःतय्सं थौं चुनावया न्ह्यःने थ्यंकाः जूसां थःपिनि थ्व थ्व मुद्दायात अझ नं राज्यं सम्बोधन याःगु मदुनि, उकियात सम्बोधन याना बी माल, नेवाःतय्सं थःपिनि मुद्दायात अझ नं त्वःतूगु मदुनि धकाः जनाउ जक बीगु निंति जूसां थःपिनि खँ न्ह्यःने तये माःगु आवश्यकता दु ।

व मुद्दा छु छु खः ले धकाः नेवाः आन्दोलनलिसे सरोकार दुपिं न्ह्यलुवातय्सं नेवाः सरोकारया छगू धलः दयेकाः न्ह्यःने हःगु दु । गुकी दुथ्यानाच्वंगु बुँदात थथे खः –

१) वर्तमान संविधानय् व्यवस्था जुयाच्वंगु ३ नम्बर प्रदेश नेवाः व तामाङतय्गु आदिभूमि खः । आः जुइत्यंगु प्रदेश सभाया चुनाव लिपा गठन जुइगु प्रदेश सभां थ्व प्रदेशया नामाकरण नं यायेमाः । नेवाः व तामाङ जातिया आदिभूमि व सघन बसोबास दुगु थाय् जूगुलिं थ्व प्रदेशया नां ‘नेवाः –         ताम्सालिङ प्रदेश’ तयेकेगु ज्याय् आः त्याना वनीपिं प्रतिनिधितय्सं भूमिका म्हितेमाः ।
२) प्रदेशय् निगू स्वयां अप्वः भाषायात माध्यमया रुपय् प्रयोग याये दइ धइगु संविधानया व्यवस्था कथं ३ नम्बर प्रदेशय् नेपालभाषा व तामाङ भाषायात नं माध्यम भाषाया रुपय् छ्ययेके बीगु ज्या जुइमाः ।
३) देय्या नामं नीस्वनातःगु राष्ट्रिय संवत् नेपाल संवत्यात राज्यपाखें सम्मान व छ्यलाबुलाय् हयेगु ज्या जुइमाः ।
४) प्रदेश नम्बर ३ य् आप्रवासया समस्या दु – थ्व समस्या उपत्यका दुने उकिसनं येँय् दकलय् तःधंगु समस्या खः । थ्व समस्यायात ध्यानय् तयाः नीति व कानून दयेका वनेमाः धइगु पक्षय् झीपिं दु ।
५) राज्यया थीथी निकाय (प्रशासन, सुरक्षा, स्थानीय निकाय आदि) यात माःगु जनशक्ति स्थानीय लागाया मूलवासी नेवाः व तामाङ जातियात हे प्राथमिकता बियाः आपूर्ति यायेगु नीति दयेकेमाः ।
६) स्थानीय जात्रापर्वया निंतिं अनुदान मखु बजेटया व्यवस्था याकेमाः ।
७) विकास निर्माण, सतक विस्तार, शहरीकरण आदि छुं नं कारण न्ह्यःने तयाः थ्व प्रदेशया जनतायात उमिगु पुस्तौनी भूमिपाखें विस्थापित यायेगु ज्या याये दइ मखु । (गुगुं लागाया स्थानीय जनतापाखें थःपिनिगु हे सक्रियताय् अज्याःगु छुं योजना सञ्चालन याःसा बाहेक ।) यदि कानूनय् स्थानीय जनतायात उमिगु पुस्तौनी भूमिपाखें विस्थापित याये फइगु छुं व्यवस्था दुसा उकियात संशोधन याकेत भूमिका म्हितेमाः ।
८) स्वनिगःया मौलिक स्वरुप व म्हसीका सहित थुकिया सांस्कृतिक नगरी धइगु पहिचानयात आँच वइगु छुं हे ऐन नियम दयेके दइ मखु ।
९) संविधानय् व्यवस्था यानातः कथं प्रदेश दुनेया थीथी लोपोन्मुख जाति, भाषाया लागिं विशेष क्षेत्र, आरक्षित क्षेत्र, संरक्षित क्षेत्र निर्धारण याकेगु ज्या यायेमाः ।

नेवाः आन्दोलनलिसे सरोकार तयाः न्ह्यज्याः वयाच्वंपिं न्ह्यलुवातय्सं छुं ई न्ह्यः तिनि नेवाः जागरण मञ्चया संयोजनय् जूगु छगू नेवाः मुनाय् थ्व खँयात अझ स्पष्ट रुपं न्ह्यःने तयेगु ज्या यायेधुंकूगु दु । वास्तवय् आःया चुनावय् दनाच्वंपिं कम से कम नं नेवाः उम्मेदवारतय्सं थुलि खँय् प्रतिवद्धता क्यनेमाः धइगु आग्रह जुयाच्वंगु दु । थ्व खः कि आः त्याना वंपिं छुं नेवाः सांसदतय्सं जक थ्व खँ लागू याके फइगु अवस्था मदयेफु । तर छुं जुयाः कन्हय् सदनय् थ्व खँ दना वल धाःसा उकियात न्ह्याकेगु ज्याय् लबिङ यायेगु भूमिका वय्कःपिंसं म्हितादीफु । संसद दुने थ्वहे बिचाः तइपिं नेवाः लगायत मेमेगु आदिवासी जनजाति प्रतिनिधितय्त गोलबन्द यानाः थ्व बिचाःयात एकीकृत रुप बीफु ।

उकिं झी मतदातातय्सं नं थःगु छेँय् मत फ्वं वइपिं उम्मेदवारतय्त थ्वहे गुंगू बुँदायात न्ह्यःने तयाः थ्व पूरा यायेफु लाकि मफु धकाः न्ह्यसः तयेगु ज्या यायेमाः । थ्व पूरा यायेगु प्रतिवद्धता क्यंपिं उम्मेदवारतय्त भोट बीमाः । थ्व गुंगू बुँदा आःयागु हे चुनाव लिपा गठन जुइगु प्रतिनिधि सभा वा प्रदेश सभां लागू याना बीमाः धइगु झीगु आग्रह खः । यदि मयात धाःसा नेवाः आन्दोलन हानं शुरु जुइ । अबले शुरु जुइगु नेवाः आन्दोलनया मू माग ला थ्वहे जुइ । लिसें उकी नेवाः स्वायत्त प्रदेश पलिस्था जुइमाःगु माग नं नापं तुं घाना वइ ।

ने.सं. ११३८ कछलाथ्व षष्ठि, विहीवाः

येँय् नेवाःतय् बारे अन्तर्राष्ट्रिय गोष्ठीपाखें दिवस घोषणाया तयारी

वल्र्ड नेवाः अर्गनाइजेशनपाखें आः दँय्दसं ‘विश्व नेवाः दिवस’ न्यायेकीगु जूगु दु । आः वइगु नेपाल संवत् ११३८ चौलाथ्व १४ व १५ अर्थात् सन् २०१८ या मार्च ३० व ३१ तारिख (चैत १६ व १७ गते) कुन्हु निन्हुयंकं येँय् छगू अन्तर्राष्ट्रिय गोष्ठी यासें थ्व दिवसया घोषणा यायेगु ज्याझ्वः दयेकातःगु दु ।

वल्र्ड नेवाः अर्गनाइजेशनया वरिष्ठ उपाध्यक्ष लिसें उगु अन्तर्राष्ट्रिय गोष्ठीया संयोजक दया शाक्यं जारी यानादीगु छगू वक्तव्यय् थ्व खँ धयातःगु दु ।

वक्तव्यय् धयातः कथं वल्र्ड नेवाः अर्गनाइजेशन नेपाल च्याप्टर व नेपालभाषा केन्द्रीय विभागलिसे जानाः थ्व गोष्ठी यायेत्यंगु खः । उगु गोष्ठीइ नेवाः पहिचानलिसे सम्बन्धित सम्पूर्ण विषय (भाषा, जाति, कला, संस्कृति, सभ्यता, राजनीति, अर्थतन्त्र आदि) यात कयाः ज्यापौ न्ह्यब्वयेगु व सहलह यायेगु ज्या जुइ । थुकी नेपाः दुने च्वंपिं व नेपालं पिने च्वंपिं विद्वानतय्सं नं ब्वति काइगु खँ नं भाजु शाक्यं कनादिल ।

वल्र्ड नेवाः अर्गनाइजेशनपाखें उगु गोष्ठी लिपा दँय्दसं मार्च महिनाया अन्तिम शनिवाः कुन्हु विश्व नेवाः दिवस हनेगु धकाः घोषणा यायेगु तयारी यानाच्वंगु दु ।

भाजु शाक्यं ‘नेपालभाषा टाइम्स’ लिसे अनलाइन खँल्हाबल्हा यासें मार्चया अन्तिम शनिवाः कुन्हु विश्वन्यंकं हे गनं छुं नखःचखः मदुगु जुयाः वकुन्हु हे विश्व नेवाः दिवस हनेगु क्वःछिउगु खँ कनादिल ।
आः जुइगु अन्तर्राष्ट्रिय गोष्ठीइ विश्वन्यंकंया २५ म्ह विद्वानतय्सं ज्यापौ न्ह्यब्वइगु जानकारी नं वय्कलं बियादिल ।

‘नेवाः समाज म्हिगः, थौं व कन्हय्’ धइगु मू थिम दयेकाः न्ह्याइगु उगु गोष्ठीइ नेवाः सरोकारलिसे सम्बन्धित फुक्क हे विषयय् सहलह ब्याकीगु खँ नं वय्कलं कनादिल ।
नेवाःलिसे सरोकार दुगु सम्पूर्ण विषययात कयाः जुइत्यंगु थज्याःगु थ्वहे न्हापांगु तःधंगु सम्मेलन खः ।

नेपाल संवत् ११३८ न्हूदँया लसताय् अमेरिकाया सान फ्रान्सिस्कोय् नेवाः अर्गनाइजेशन अफ अमेरिकाया ग्वसालय्  भिंतुना र्‍याली व म्हपुजा जुल । ज्याझ्वलय् वल्र्ड नेवाः अर्गनाइजेशनया उपाध्यक्ष दयारत्न शाक्य मूपाहाँ कथं झायादीगु खः । 

 

 

 

 


येँ/ जनताया छेँ थुनाः सतक विस्तार यायेगु सरकारी योजनायात म्हिगः सर्वोच्च अदालतं पना बिउगु दु ।
सतक विस्तारपाखें पीडित जूपिंसं क्षतिपूर्ति मबीकं थःपिनि छेँ थुने दइ मखु धकाः तःगु रिटया पक्षय् सर्वोच्चं थुकथंया फैसला न्यंकूगु खः ।
मुआब्जा मबीकं थःपिनि छेँ थुने दइ मखु धकाः थानकोटया निम्ह, थलीया छम्ह, सक्वया छम्ह व डिल्ली बजारया छम्ह पीडितं थ्व रिट तःगु खः । ताःई तक हे जूगु वहस सुनुवाई लिपा म्हिगः बल्ल सर्वोच्च अदालतं थ्व फैसला न्यंकूगु खः ।
तर फैसलाया पूर्ण विवरण धाःसा अझ हे मवःनि । उकिं पूर्ण विवरण मवयेकं थ्व वास्तवय् गज्याःगु फैसला खः धकाः धाये मफइगु खँ सडक विस्तार पीडित संघर्ष समितिया नायः सुमन साय्मिं कनादिल ।
आः सर्वोच्च अदालत मोहनियात झिंन्यान्हु बन्द जुइ । उकिं पूर्ण विवरण स्वन्ति सिमधयेकं वइगु सम्भावना मदु । मेमेगु मुद्दाय् ला खुला न्हय्ला लिपा जक पूर्ण विवरण वइगु खः । तर थ्व आः वयाः जनचासोया समेत मुद्दा जुइधुंकूगुलिं भचा याकनं वयेफुगु आशा सम्बद्ध कानून व्यवसायीतय्सं याःगु दु ।
कानून व्यवयासीतय्सं धाः कथं आः प्रारम्भिक रुपय् वःगु थ्व फैसलाया आशय धइगु ‘क्षतिपूर्ति, मुआब्जा, पुनर्वासया व्यवस्था मयायेकं सतक विस्तार याये दइ मखु’ धाःगु खः । थथे धायेबलय् अथे खःसा क्षतिपूर्ति बिल धाःसा विस्थापित याःसां जिउगु खत ला धइगु न्ह्यसः पिहां वइ । थुकिया लिसलय् थ्व मुद्दा स्वया च्वनादीम्ह अधिवक्ता जितेन्द्र वज्राचार्यं ‘नेपालभाषा टाइम्स’ यात कनादिल, ‘छेँ–बुँ अधिकरण यायेत सरकारं छगू कि छगू ऐन ज्वने हे माः । सरकारं गुगु ऐन ज्वनी, झीसं नं वहे ऐन ज्वनाः ल्वायेगु खः । आः सरकारं मेगु ऐन ज्वने न्ह्यः हे झीसं जिमित थनं विस्थापित याइगु छुं नं कानून दयेके दइ मखु, कार्यान्वयन याये दइ मखु धकाः आन्दोलन यायेमाः । झीगु राजनीतिक मुद्दायात न्ह्यःने तयाः आन्दोलन यायेगु ई चाहिँ आः शुरु जूगु दु ।’ सतक पीडित संघर्ष समितिया नायः सुमन साय्मिं नं
न्हूकथंया संघर्ष यायेगु लागिं तयारी यानाच्वनागु खँ कनादिल ।

९० प्रतिशत गाडीथुवाः पिनेयापिं !
स्वनिगलय् सतक तब्या यायेगु सरकारी ग्वसाः मूलतः ट्राफिक जाम पनेगु लागिं व यातायात सुचारु यायेगु लागिं धइगु तर्क न्ह्यःने तयाः शुरु याःगु खः । तर यातायात सुचारु यायेगु लागिं धइगु उद्देश्य तयाः न्ह्याकेत्यंगु थ्व ज्यां स्वनिगःया नेवाःतय्त दकलय् अप्वः पीडित यायेत्यंगु दु । स्वनिगलय् यातायात सुचारु याये मफयाः दकलय् अप्वः ‘समस्या’ फयाच्वंपिं स्वनिगलं पिनें वयाच्वंपिं मनूत खः । सडक पीडित संघर्षया झ्वलय् मुंकूगु छगू तथ्यांक कथं स्वनिगलय् चले जुइगु सवारी साधन मध्ये ९० प्रतिशत सवारी साधन (खास यानाः गाडी) या धनीत स्वनिगलं पिनेयापिं खः । केवल १० प्रतिशत गाडी जक स्वनिगःया जनतां चले यानाच्वंगु दु । अले स्वनिगलं पिने च्वंपिं अधिकांश मनूतय्गु छेँ मुख्य सतक लाइनं दुने दुने लाः । उकिं थःगु गाडी यंके मफयाः दकलय् थाकुयाच्वंगु उमित खः । अय् जुयाः हे उमिसं सतक तब्या यायेगु थ्व योजना न्ह्यःने हयाच्वंगु खः । सतक तबाला यायेगु थ्व योजना कार्यान्वयन जुल धाःसा उकिं पीडित जुइपिं ९० प्रतिशत मनूत धाःसा स्वनिगःया नेवाःत खः ।
उकुन्हु तिनि येँय् गाडीया प्रदर्शनी (नाडा) ज्याझ्वः जुल । उकी ३ अर्ब तकाया गाडी बुक जुल । थगुने थज्याःगु हे प्रदर्शनीइ ३.५ अर्ब तकाया गाडी बुक जूगु खः । थ्व बिक्री जूगु गाडी मध्ये ९० प्रतिशत स्वनिगः दुने हे चले जुइ । थुमिगु
लागिं नं नेवाःतय्गु हे छेँ थुनाः सतक तब्या यायेमाःगु आवश्यकता दु ।
उमिगु गाडीया व्यवस्थापन यायेगु लागिं स्वनिगः पिनें वयाच्वंपिंसं स्वनिगःया छेँ जक मखु देगः, सतः, फल्चा, चैत्य आदि थेंज्याःगु सम्पदा समेत थुना छ्वयेगु शुरु यानाहःगु दु ।

किलाघः त्वाः थीथी प्याखं पिथनीगु त्वाः खः । उगु त्वाःया कजि व नापं यँयाःबलय् पिहां वइगु दीप्याखंया मूगुरु खः इन्द्र महर्जन । थौंकन्हय् ८५ दँया बैंसय् नं वय्कः थ्व प्याखं स्यनेगु ज्याय् संलग्न जुयाच्वनादीगु दु । न्हियान्हिथं धिमे व धुँन्या अभ्यास याइगु नासःद्यःथाय् थः हे संलग्न जुयाः थीथी कथं सल्लाह साहुति बीगु, अभ्यासया नेतृत्व यायेगु व पूजापाठय् नं वय्कः सहभागी जुयाः वयाच्वनादीगु दु । वय्कः थ्व प्याखंया मूगुरु जक मखसे किलाघः त्वाःया कजि नं खः ।

अथे धइगु फुक्कं प्याखं, जात्रापात्रा वा गुथिया नायःकथं ज्या यानाच्वनादीम्ह खः वय्कः । थीथी बाजंया नं गुरु वय्कः न्हय्म्ह दीप्याखंया गुरुपिं मध्ये मू गुरु खः । विक्रम संवत् १९९० सालय् किलाघः त्वालय् जन्म जुयादीम्ह वय्कः २०३३ सालंनिसें गुरु जुयाः थौंतक नं थ्व प्याखं स्यनेगु ज्याय् संलग्न जुयाच्वनादीम्ह खः । नापं पायः जात्राया नं वय्कः मू नायः खः । न्हियान्हिथं हनुमानध्वाखाय् पूजा वनेगु, यँयाःया पुलुकिसि जात्रा पिकायेत लंपुं छायेगु, पूजा यायेगु व न्हिंन्हिं खलःया पूजा नं थःम्हेसिनं हे यानादीम्ह इन्द्र महर्जन गुरुमापायात जा नकेगु ज्याय् नं मू जिम्मेवारी कयाः ज्या याना च्वनादीम्ह खः ।

थुकथं किलाघः त्वालं चले जुयाच्वंगु थीथी कथंया जात्राय् मू भूमिका इन्द्र महर्जनं म्हिता वया च्वनादीगु दु धायेबलय् छुं पाइमखु जुइ । गुरुमापा छम्ह राक्षस खः । थुकिया बारे अलग्ग हे छपु बाखं दु । परापूर्वकालय् केशचन्द्र व कृष्णचन्द्र नांया निम्ह दाजुकिजा दुगु खः । इपिं मध्ये केशचन्द्र जुजुपिं नाप हे जू म्हितीम्ह लानाच्वन । व तसकं बिलाशी जीवन हनेमाःम्ह लानाच्वन । जू म्हितुम्हितुं वयागु आपालं सम्पत्ति नाश जुल । लुँया देमाय् जा नइम्ह व लिपा वयाः सिलाय्बरया देमाय् जा नयेमाःगु स्थितिइ तकं वल ।

थिके थिकेगु देमा जू म्हितेथाय् ब¥हः तयेमाःगु अवस्थां व कंगाल जूवन । तर वयागु घमण्ड धाःसा म्हो मजू । लिपा वयाः छुं छुं हे मदयेवं वया ततां वयात जा नये त्ययेकाः गोबरं बँ थिलाः बँय् हे जा तयाः नकल खनिं । थ्व खनाः वं मिखां ख्वबि हायेकाः जा हे मनःसें उगु जा प्वःचिनाः ज्वना वनाः व तप्यंक उत्तर दिशापाखे स्वयावन । वँवं व त्यानु चायाः छगू थासय् फ्यतुनाः थःम्हेसिनं ज्वनावःगु जा नयेत स्वःगु इलय् व जा ध्वगिनाः नं न वये धुंकूगु जुयाच्वन । अले छगः चकंगु ल्वहँतय् उगु जा फुक्कं पानाः लिक्कं द्यनाच्वन खनिं ।

केशचन्द्र न्ह्यलं चायेकाः थय्क जापाखे मिखा ब्वःगु इलय् ला फुक्कं जा बखुंतय्सं नये धुंकूगु जुयाच्वन । व अन हे ह्वाँय्ह्वाँय् ख्वयाच्वन । उघ्रिमय् हे अन गुरुमापा नांया राक्षस छम्ह थ्यंक वल । व ख्वयाच्वंगु खनाः तसकं दया वंकाः राक्षसं छु जुल धकाः न्यन । वयां लिपा वं थम्हं नयेत ज्वना वयागु जा फुक्कं बखुंतय्सं नया बिउगु खँ कनेवं वं बखुंतय्त सःताः व दुःखीया जा फुक्कं पुलाः बीमाल धाःगु जुयाच्वन । उगु इलय् फुक्कं बखुंतय्सं नये धुंकाः फाःगु खि लुँ जुइमा धकाः गुरुमापां वरदान बिल । अले व फुक्कं लुँ ज्वनाः केशचन्द्र पाजु व गुरुमापा भिंचा जुयाः लिहां वल ।

थःत नये पित्यात धकाः गुरुमापां वयात हे नयेत्यंगु इलय् थथे थःथः नये मजिउ, बरु येँय् नु । जिं हे धाःधाःगु नके धकाः ह्ययेकाः गुरुमापायात केशचन्द्रं थन ब्वना हःगु जुयाच्वन । न्हापां वयात इतुंबहालय् तयाः नकल । वयां लिपा धाःसा वयात बुरांख्यलय् तये यंकल । इतुं बहालय् तयाः नकेगु याःबलय् छन्हु जक वयात नयेगु यंके ल्वःमंबलय् अनच्वंपिं मचातय्त स्याना नःगु सीवं वयात बुरांख्यलय् तये यंकूगु खः ।

थथे गुरुमापायात नकेत छमुरिजाकिया जा थुयाः म्येय् छम्हेसिया ला नकेमाःगु जुयाच्वन । आः थ्व गुरुमापायात तिंख्यलय् तये यंकातःगु दु । छन्हु वयात थथे हे म्येय् छम्हेसिया ला, छमुरि जाकिया जा थुयाः ८४ ब्यञ्जन तयाः भ्वय् नकेगु थ्वहे किलाघः त्वाःया इन्द्र महर्जनं यानाच्वनादीगु दु । थ्व परम्परा आतकं कायम जुया वयाच्वंगु दु । थुकिया लागिं सरकारी आयस्ता मदु । पायः जात्रा, गुरुमापा, दीप्याखं व पुलुकिसि जात्रायात ब्यवस्थित यायेत इन्द्र महर्जन न्ह्याब्लें समर्पित जुयाच्वनादीगु दु ।

जोगनारायण व ग्वारा महर्जनपाखें थम्हं दीप्याखं सयेकाः स्यना वयाच्वनादीम्ह मूगुरु इन्द्र महर्जनं आतकया दुने आपालं न्हू पुस्तायात थ्व प्याखं स्यना दीधुंकूगु दु । मूगुरु जुइधुंकाः छम्ह हे मनूयात न्याक्वः तक प्याखं स्यनाः ज्या चले यानादीगु दु । नागपञ्चमिं सुरु जुयाः चथाःतक न्ह्याइगु थ्व लछियंकं स्यनेमाःगु प्याखं वय्कलं थःगु हे छेँय् स्यनेगु यानाच्वनादीगु दु । नापं श्रावण चौथिनिसें भाद्र चौथितक प्याखं स्यनेगु झ्वलय् प्यक्वः पूजा यानाः बां स्यानाः भ्वय् नयेमाः ।

थ्व प्याखं स्यनेत लछि न्ह्यवनिसें हे शुद्ध जुइमाः । अथे धइगु थः कलाः नाप नं द्यने मत्यः । सुयागुं चिप नये मत्यः । सुनां हाचां गायेके मत्यः । येँय् देय् त्वःताः पिने जक मखु स्वनिगलं पिने गनं हे वने मत्यः । थज्याःगु कडा नियमय् च्वनाः ज्या यायेमाःगु थ्व प्याखं स्यनेत लछि बी । सुरु पूजा, कायाः अष्टमिकुन्हुया पूजा, चौथिकुन्हुया पूजा व बिसर्जन पूजा यानाः प्यक्वः ला बां स्यानाः भ्वय् नयेमाःगु पूजा जुइ । आः चले जुयाच्वंगु प्याखनय् कुमारि, चण्डी, भैरव व दैत्य तसकं पुलांपिं प्याखंम्वःत खः ।

थःपिं फत्तलय् थःपिं हे प्याखंम्वः जुयाः प्याखं हुलीगु थ्व दीप्याखंया लागिं थःपिं उमेरं बुरा जुल वा म्हं मफयावन धाःसा न्ह्याः न्ह्याःपिं तयाः प्याखं हुइकी । २०३९ सालंनिसें भैरव जुयाच्वंम्ह बद्री महर्जनयात मूगुरु इन्द्र महर्जनं हे प्याखं स्यानादीगु खः । चण्डी जूम्ह नं २५ दँ स्वयां अप्वः प्याखं ल्हुम्ह जुइधुंकल । प्याखं स्यनेत प्याखंम्वः नं गुथिं हे थःगु समुदायपाखें ल्ययाः काइगु खः । आतक यँयाःया इलय् दीप्याखं बांलाक हे न्ह्यानाच्वंगु दु । थ्व किलाघः त्वाःया इज्जत नं खः ।

थनं न्ह्याकीगु छगू जात्रा पायाः जात्रा नं खः । नेवाः जुजुपिनिगु पालंनिसें न्ह्यानावयाच्वंगु थ्व जात्रायात बेवास्ता याःम्ह रणबहादुर शाहया मिखा कां जुल धाइ । वयां लिपा थ्व द्यःयात रणबहादुरपाखें म्येय् छम्ह व पूजा बीगु चलन सुरु याःगु आतकं चले जू नि । वनेमा त्वालं न्ह्यानाः भेडासिं जुयाः न्यतय् तक वनाः हाकनं वनेमा त्वालय् हे पायाः क्वचाइ । थुकी अजिमा, कुमारि व भैरव दइ ।

कुमारि अजिमा जुयाः लक्ष्मीनारायण महर्जनं प्याखं हुलेगु यानाच्वंगु दु । थथे पायाः जात्रा, गुरुमायायात जा नके यंकेगु, पुलुकिसि पिथनेगु व दीप्याखं नं ब्यवस्थित रुपं न्ह्याकेत ग्वाहालि यानाच्वनादीम्ह गुरु इन्द्र महर्जन आतक नं स्वस्थ हे तिनि ।

रमेशकाजीयात सत्यमोहन सिरपाः

देय्न्यंकंया नेवाः पत्रकारतय्गु राष्ट्रिय संगठन नेवाः पत्रकार राष्ट्रिय दबूया भदौ १७ जुइगु न्याक्वःगु दँमुँज्याय् न्याम्ह पत्रकारतय्त सिरपाः लःल्हायेगु निर्णय याःगु दु । पत्रकार दबुलिं बिउगु जानकारी कथं ‘वाङ्मय शताब्दी पुरुष सत्यमोहन जोशी पत्रकारिता सिरपाः’ बरिष्ठ पत्रकार रमेशकाजी स्थापितयात बीगु जूगु दु ।

भाजु स्थापित सन्ध्या टाइम्स प्रकाशन प्रा.लि.या अध्यक्ष लिसें नेपालभाषा टाइम्स शुक्रवाःया तँसापौया सम्पादक खः । अथे हे ‘भिक्षु कुमार काश्यप स्मृति पत्रकारिता सिरपाः’ क्रियाशिल युवा पत्रकार राजेन्द्र मानन्धरयात बीगु निर्णय याःगु दु ।

उकथं हे ‘ज्ञानदेवी स्थापित स्मृति पत्रकारिता सिरपाः’ हेटौंडा वाःपौया सम्पादक मोहनमान सांगामीयात, बाबुराजा ज्यापु फोटो पत्रकारिता सिरपाः बरिष्ठ फोटो पत्रकार राजेन्द्र चित्रकारयात व पुरुषोत्तम–निरादेवी पत्रकारिता सिरपाः न्हापांम्ह नेवाः कार्टुनिष्ट मोहन श्याम खोकनायात लःल्हायेगु नेवाः पत्रकार राष्ट्रिय दबूया केन्द्रीय सचिवालयया बैठकं निर्णय याःगु दु ।

नेवाः पत्रकारतय्त हःपाः बीगु नापं सम्मान यायेगु कथं अथे सिरपाः बीगु निर्णय यानागु खः धाःगु दु । थुगुसीया दँमुँज्या नापं कार्यकारिणी सभाय् नेवाः पत्रकारतय्गु निंतिं ग्वाहालि यायेत पत्रकारिता कल्याणकारी कोष तकं घोषणा याइगु जूगु दु । उगु दँमुँज्याय् स्वनिगः नापं स्वनिगः पिनेया थीथी जिल्लापाखें पत्रकार दबूया जिल्ला कचापाखें नं ब्वति काइगु खँ धाःगु दु ।

भुखाचं पीडितपिंत राहत वितरण यायेगु लिसें जीविकोपार्जनय् ग्वाहालि यायेगु धइगु ताः तयाः नुवाकोटय् क्रियाशील अन्तर्राष्ट्रिय संस्था अक्सफामं थःगु गोदामय् तयातःगु फुक्क हे सामानया म्याद पूmगु दु ।
नुवाकोटय् हे ज्याकू तयाः सञ्चालन यानाच्वंगु अक्सफामया बट्टारय् च्वंगु गोदामघरय् तयातःगु मञ्जन, वसः हीगु व म्वःल्हुइगु साब्वं, सिमेन्ट लगायतया फुक्क हे राहत सामग्रीया म्याद फूगु खः ।


अक्सफाम उगु जिल्लाया गुंगू गाविसय् क्रियाशील जुयाच्वंगु दुसा थ्व गुंगुलिं हे गाविसया भुखाचं पीडित जूपिंत इना बीगु व भुखाचं क्षति याना बिउगु खानेपानी आयोजना पुनर्निर्माण यायेगु लागिं धकाः अक्सफामं थ्व ज्वलं अन हयातःगु खः । तर सामान थ्यंसां नं राहत सामग्री इलय् इने मखंगु व लःया आयोजना दयेकेगु ज्या नं इलय् न्ह्याके मखंगु जुयाः हया तयेधुंकूगु ज्वलं फुक्क ‘डेट एक्स्पायर’ जूगु खः ।

अक्सफामं राहत कथं इना बीत तयार याःगु २०० प्याकेट ‘हाइजेनिक किट्स’ य् तयातःगु साब्वं, मञ्जन व मेमेगु सरसफाइया ज्वलंया म्याद फुइधुंकूगु दु । थ्व सामान वंगु तःभुखाचं पीडितयात इनेगु धकाः हःगु खः । तर भुखाय् लिपा वःगु चलखं यानाः सामान वितरणया ज्या समेत याये मखंगुलिं गोदामय् तुं थन्के जुयाच्वंगु खः ।

उकथं हे संस्थाया गोदामय् तयातःगु ११४ बोरा सिमेन्ट नं म्याद फूगुलिं ज्या लगे मजूगु खँ अक्सफामया जिल्ला संयोजक अरुण पौडेलं कनादीगु दु । अक्सफामं भुखाचं पीडितया उद्धार यायेगु धकाः आपालं राहत ज्वलं मुंकूसां ज्या धाःसा बांलाक मयाः धइगु द्वपं लानाच्वंगु दु । उकिया नमूना नुवाकोटय् खने दुगु खः ।


अक्सफामं धाःसा भुखाय् लिपा स्थानीय तहया चुनाव जूगु व वयां लिपा बर्खा मौसम शुरु जूगुलिं इलय् राहत सामग्री वितरण याये मफुगु जुयाः उकिया म्याद गुज्रे जूगु खँ धाःगु दु । स्थानीय चुनाव जूगुलिं थःपिंसं बैशाख महिनान्यंकं हे छुं ज्या याये मफुगु व वयां लिपा बर्खाया मौसम शुरु जूगुलिं थाय्थासय् वनेगु सम्भावना मदुगुलिं सामान फुक्क गोदामय् तुं लानाच्वंगु खँ नं अक्सफामं धाःगु दु ।


अक्सफामं वंगु वैशाख महिनाय् थ्व ज्वलं वितरण यायेगु धकाः ग्वसाः ग्वयाच्वनागु खँ धाःसां उकिया म्याद धाःसा फागुनं हे सिधयेधुंकूगु खँ नं धाःगु दु । यदि वैशाखं सामान इना हे बिउसां नं म्याद फूगु सामान इनीगु थुकिं खनेदु ।
आः थ्व डेट एक्स्पायर जूगु ज्वलंत छु यायेगु धइगु बारे धाःसा अक्सफामं थुकियात आः नष्ट याना छ्वयेगु खँ धाःगु दु । थौंकन्हय् थाय्थासय् खुसिबाः वयाच्वंगु इलय् राहतया सामग्री धकाः थ्वहे ज्वलं थ्यने फुगु सम्भावना धाःसा अक्सफाम कर्मचारीतय्सं अस्वीकार याःगु दु ।

थ्वहे वइगु जुलाई ८ कुन्हु अष्ट्रेलियाय् एनआरएनएया न्हूगु समितिया निर्वाचन जुइत्यंगु दु । अष्ट्रेलिया अमेरिका धुंकाः दकलय् अप्वः एनआरएन दुगु देय् खः ।

थन थ्यंमथ्यं छगू लाख नेपाःमि दु । थुगु निर्वाचनय् अष्ट्रेलियाय् दुगु ‘समावेशी समूह’ व ‘साझा एनआरएनए’ दथुइ धेंधेंबल्लाः जुइत्यंगु खः ।

मुक्कं झिंगुंगू पदया निंतिं जुइत्यंगु थुगु निर्वाचनय् थुगुसीनिसें थपे याःगु सर्वशक्तिमान महासचिवया पदय् समावेशी समूहपाखें राजु मानन्धरं उम्मेदवारी बियादीगु दु ।

Page 1 of 23
Go to top

Copyright © 2016  nepalbhasa.com. All rights reserved.