विश्वकप २०१८

नागया न्हिप्यनय् लुँ छत्याः

जिमि मांया नां रामकुमारि मानन्धर व बाःया नां सुब्बा गणेशदास मानन्धर खः । जि वि.सं. १९९६ सालय् मरु त्वाःया तहबिलय् बूगु । जिमिगु छेँ तहबिल, मरुंनिसें अट्कोनारायण द्यःयाथाय् तक छस्वा जुयाः लिउनें नं चाःतू, दथुइ तःकूगु चुक दु । जिमि छेँय् कोठी दु । थीथी सामानया व्यापार याइगु थाय्, कर पुलेगु अफिस नं दु । जिमि बाः व ककां बनेज्या याइगु । ज्या याइपिं भारदारत यक्व दु । इमिसं चुकय् च्वनाः ध्यबा ल्याः खानाच्वनी ।

सामान काः वःपिंत सामान नं बियाच्वनी । दरवारयात माःगु सकतां सामान जिमिथासं किसि व सल म्हय् तयाः यंकी । अथे व्यापार यायेगु ज्या जिमि तापाबाज्या, धम्मां साहु (साहु धर्मनारायण)या पालंनिसें शुरु जूगु धाइ । जिं न्यना तयागु छता खँ कने धम्मां साहुया स्वम्ह कायपिं, जेठाम्ह हर्षनारायणया काय छम्ह व म्ह्याय छम्ह जक ।

कायम्ह स्वदँति दुबलय्निसें वयागु भोटो लंया पुतुइ पौ छपौ घाकाः सल म्हय् तयाः दरवारय् छ्वइगु ! दरवारया मनूतय्सं व पौया लिसः व थीथी सामानया धलः दयेकाः व मचा (जिमि तःबाः)या भोटो लंया पुतुइ तुं घाकाः लित छ्वयाहइगु । धम्मां साहुनं पुतुइ घाकाहःगु धलः स्वयां माःमाःगु सामानत किसि व सहल म्हय् तयाः दरवारय् तयेकेछ्वइगु । तसकं हिसिदुम्ह वं मचांनिसें हे दरवारया मनूतय्त हनाबना तयेसः ।

व मचा न्यादँ दुबलय् हे मंत । व मचाया सालिक सिंहसतलय् दु । आः सिंहसतःया बारे कने । हर्षनारायणया याकः म्ह्याय् जोगमायां मरु सिंहसतःया प्यंगू कुनय् थीथी ख्वाःया प्यम्ह सिंह तयाबिल, अबलय्निसें व सतःया नां सिंहसतः जूवन ।
धम्मां साहुया माहिलाम्ह काय रामनारायण जिमि बाज्या, बाज्याया निम्ह कायपिं । गणेशदास व रत्नदास । गणेशदास जिमि बाज्या जुल जिमि तापाःबाज्याया खँ क्वमचाःनि ।

धम्मां साहु जंगबहादुरया मिलेजूम्ह पासा । छेँय् नं वयाच्वनीम्ह, बनेज्याय् ग्वाहालि याइम्ह, मरुं रामघाट कुहां वनेगु गल्लीइ च्वनीम्ह, तसकं जू म्हितेमाःम्ह । तापाःअजिं छकः सियातःगु कःनिमुस्या जंगबहादुरयात न धकाः बिउबलय् वं काचाक्क पुनातःगु तक्वःतपुलि त्वया फयाकाल खनी, तपुलि हे ह्वाना ह्वानाच्यात हँ ! अले ‘का छ तःधंम्ह मनू जुइतिनि’ धकाः तापाःअजिं गथे धाःगु खः अथे हे व ला लिपा प्रधानमन्त्री हे जुल ।

प्रधानमन्त्री मजूनिबलय् व जूलय् बूगुलिं ध्यबा मबिउ धकाः त्याःपिंसं वयात खिपतं चिनातःबलय् धम्मां साहुनं ध्यबा पुलाः त्वतकाबिल । लिपा वँय् जुजु रणबहादुर शाहं वयात यक्व हे कसाः बिल । धरहरां तिंन्हुइकूबलय् धम्मां साहुनं क्वय् लासा लानाः बचे यात । तुथिइ क्वब्वाकेछ्वःबलय् नं धम्मा साहुनं क्वय् बोरा का बोरा कपाय् लानाबियाः बचे यात । थःत गुण यानातःम्ह जुयाः थः प्रधानमन्त्री जुइधुंकाः देय्या बनेज्या यायेगु जिम्मा दक्वं धम्मां साहुयात बिल ।

तिब्बतनाप ल्वापु जूबलय् दक्वं सैनिकतय्त धम्मां साहुनं ध्यबा मकासे नकेत्वंके यात । उकिं सरकारं धम्मां साहुयात ‘सुब्बा’या दर्जा बिल । अनं लिपा धम्मां साहुयात दरवारय् तसकं माने याइगु जुल । अथे माने याइगु खनाः दरवारया रानीपिंत तसकं इष्र्या जुलखनी । छकः धम्मां साहु दरवारय् थःगु जनिखं ख्वाः त्वपुयाः द्यनाच्वन । जुजुं रानीपिंत सःताः जनी उलाः क्यंबलय् त्वइसेच्वंगु स्वं पिहां वयाच्वंगु खन ।

अबलय्निसें धम्मां साहुयात ‘गणेद्यः’ धकाः झन माने यात । व इलय्या मेगु छता खँ नं कने । जिमिगु छेँ तहबिल, बनेज्याया ध्यबा स्वथनीगु थाय् जूगुलिं ‘तहबिल’ नां जूगु धाइ । ध्यबा स्वथनीगु थाय् धुकू दु, छेँया उत्तरपाखे लाः । अनया सेफय् न्हिंन्हिं द्यः पुज्यायेगु चलन । सेफ लिक्क नाग छम्ह च्वँच्वनीगु । व नागया न्हिप्यं च्वकाये लुँ छत्याःचा दयाच्वनी ।

अन दुने द्यः पुज्याइम्हेसिनं द्यः पुज्यायेधुंकाः व नागया न्हिप्यं च्वकाय् दुगु लुँत्याः बछि जक ध्यनाः काइगु चलन । लुँ छत्याचाय् बछि जक ध्यना कायेगु धकाः छेँय् दक्वसिनं सिउ । छकः दू माःबलय् बियाछ्वयेधुंकूम्ह छम्ह म्ह्याय्मचायात सःताः धुकुतिइ द्यः पुज्याकेबिल ।

द्यः पुज्याःवःमह म्ह्याय्मचां दू ब्यनीगु छन्हु न्ह्यः ‘आः कन्हय्निसें जितः थन द्यः पुज्याकी नं मखुत, न्हिंन्हिं लुँ छत्याःचा कयाच्वनागु नं कायेखनी मखुत, बरु थौं हे फुक्कं ध्यना काये’ धकाः द्यः पुज्यायेधुंकाः नागया न्हिप्यं च्वकाय् दुगु लुँ छत्याःचा फुक्कं ध्यनाकाल । बछि जक ध्यना कायेगु धकाः सिउसां लोभी जुयाः फुक्कं ध्यना काःबलय् नागया न्हिप्यनं हि वल । अले व नागं ‘थ्व तहबिलया म्ह्याय्मस्तय्त गबलें चितासू मदयेमा’ धकाः सराः बिल ।

अबलय्निसें धुकुतिइ नाग नं च्वं मवल । जिमि बाःया पालय् बनेज्या स्यनाः जिमिगु छेँ ताइजात जुल, सरकारं छेँय् तालं ग्वयाबिल । जिपिं सकलें बाः नं हे दयेकूगु टेकु दोभानया सतलय् च्वं वनेमाल । छगू लाख ख्वीद्वः पुलेमाःगु खः, ख्वीद्वः पुले ल्यं दुबलय् ताइजाती लितकाल । तर जिमि बाः तहबिलय् मच्वँसे मरुहितिइ सा लहीगु सागलय् च्वं वन । ५ सालय् बाः अन हे मंत ।

अबलय् न्हय्सः साय्मि सनां च्वयेकल, दक्वं सनाः वल । जिमि मां न्हापा हे मदुगु । जि तःधिकः जुइकाःतिनि कान्ति ईश्वरी स्कुलय् आखः ब्वं वना । १९ सालय् एसएलसी पास यानाः आइए तक ब्वना । प्रौढ कक्षाय् आखः ब्वंकाबलय् लछिया नीन्यातका तलब । जिमि मरुहितिइ लः काःवनेगु ।

मरुसतः तःलय् पुखू दु । अनया लः मरुहितिइ वनीगु धाइ । व पुखू त्वःपुनाः द्यःने मन्दः च्वयाः छमा सिमाया सिं दयेकूगु सतः जूगुलिं काष्ठमण्डप नं धाः ।न्हापा घ्यःचाकु संल्हूकुन्हु काष्ठमण्डप पिने स्वाहाने तयाः मनू छम्ह च्वय् थहां वनाः प्यखेरं यःमरि कुर्कीगु चलन दुगु, आः व चलन मदयेधुंकल ।

सम्बन्धित बुखँ

LEAVE YOUR COMMENTS